Бадамлянхуа

世界の最先端から　～八王子市の産業！

2009-05-26T00:04:00.002+09:00

今日は関先生ならびに先輩が研究されている八王子市の産業視察視察に参加できる機会に恵まれ、多くの産業振興に従事されている当事者の方々や元気な若手の経営者のお言葉を頂戴いたしました。

　日本という技術立国の今後を考える上で欠かすことのできない特性を持つこの地域は外国から参りました私にも大変魅力的に移りました。企業事情はそれぞれ個性溢れる社風ですが、共通としてあげられることは確かに感じ取ることができました。同期と後輩たちの意見もそうですが、地域・経営方針・技術に凝縮されるのでした。

　限られた時間内での視察と市の産業構造の説明でしたが、その内容をさらに加味したのはその後の交流会でした。我々が活発な意見交換ができるようにと、柏田さんが大変気をつかってくださっていたのが印象的でした。感謝しております。後半にて先生も議論に加わってくださり、経営者の方々も斬新なご自身の新しいビジネスアイディアを隠さずに話してくださっていたことが、自由な競争あってこその発展している地域の風土を象徴するのでした。

　本日、我々学生を受け入れてくださった企業の方々とその手配をアレンジしてくださった関係者の方々にこの場を借りて感謝の意をあらわしたいです。　

"Уйдамтгай" зангаас ангижрах 6-н дадал

2009-05-20T15:06:00.003+09:00

Нэг их сайхан урам ороод, эхлүүлсэн хэрнээ удалгүй "уйдаад" хойш тавих үе байдаг. Уг нь өөрт ч, өрөөлд ч хэрэгтэйг нь мэдэж байгаа хэрнээ, өдөр бүр хийгээд үргэлжлүүлж авч явж чадахгүй өөрийгөө чамлахаас өөр аргагүй.

Японд байх "Хүний үйлдлийг шинжиж зохицуулах судалгааны төв"-ийн дарга Ишида овогт Жюн болохоор өөрийгөө тэгж чамлах нь буруу гэж үздэг аж. Зүгээр л, эхэлснээ хаялгүй аваад явах "АРГА" гээчийг сонсоогүй л өдийг хүрснийх гэнээ.

Тэр арга нь юу вэ гэвэл, өөрийгөө эхэлсэнтэйгээ "дөнгөлөх" 6-н дөнгөөс бүрдэх аж.

Ойрын зорилтоо тодорхойлох
Үйлдлээ хийх явцдаа хянах
Амжилт олоход дөхөм болгох үйлдлээ олшруулах
Тэр үйлдлийг нь хийлгэхгүй байгаа өөр үйлдлийг олж болих
Байнга "Сэтгэлээрээ дэмжиж байгаа шүү" гэж хэлээд өгдөг хүнтэй болох
Өөрийгөө мэрийлттэй байж сая эдэлдэг "Урамшуулал" бэлдэх

гэсэн "дөнгүүд" нь таниас "Шантрамтгай" гэсэн цолыг аваад хаячих нь.

Нэг эхлүүлсэн хэрнээ дуусгалгүй дундаас нь хаясан зүйл таньд байгаа бол дээрх "дөнгүүд"-ийг туршаад үзээрэй. Хүн бага багаар хийгээд ирсэн зүйлээ нэг мэдэхэд дадал болсоныг анзаардаг шүү дээ.

Интернэт дэх хаяг: http://hidarinrihojinkai.hida-ch.com/e106799.html

Япон хэл дээрх бүрэн эх: 脱・三日坊主

　何かをやろうと意気込んで始めてみたものの、三日と持たずに、長続きしないことがあります。そのような時、＜本当に自分は意志が弱いな>と、自己嫌悪【じこけんお】に陥ってしまうものです。

　行動科学マネジメント研究所所長の石田淳【いしだじゅん】氏は、｢三日坊主に終わるのは、意志が弱いからではない。続ける仕組みを知らないからだ｣と言います。

　その仕組みについて、
１．小目標を設定する　
２．行動を計測する　
３．ゴールを目指すための、ターゲット行動を増やす　
４．目的の行動を妨げるライバル行動を減らす　
５．周りにサポーターを作る　
６．自分への報酬を用意する、の６点を挙げています。

　Aさんは、これまで体質改善による減量をしてきましたが、長続きしませんでした。しかし、｢続ける仕組み｣を知り、減量プログラムを自らに課し、一日の運動時間を決めて、〇と×を手帳に記録するようにしました。

　家族のサポートと応援もあり、三日坊主どころか二年を経た現在、Aさんは「ズボンのサイズが小さくなった」と、自信に満ちています。

今日の心がけ◆続けるための工夫をしましょう

Монгол охин Турк хэлийг сайн эзэмшжээ

2009-01-11T00:46:00.001+09:00

SAKARYA ŞİİRİ

İnsan bu, su misali, kıvrım kıvrım akar ya:
Bir yanda akan benim, öbür yanda Sakarya.

Su iner yokuşlardan, hep basamak basamak;
Benimse alın yazım, yokuşlarda susamak.

Her şey akar, su, tarih, yıldız, insan ve fikir:
Oluklar çift, birinden nur akar, birinden kir.

Akışta demetlenmiş, büyük, küçük, kainat:
Şu çıkan buluta bak, bu inen suya inat!

Fakat Sakarya başka, yokuş mu çıkıyor ne?
Kurşundan bir yük binmiş, köpükten gövdesine:

Çatlıyor, yırtınıyor yokuşu sökmek için.
Hey Sakarya, kim demiş suya vurulmaz perçin?

Rabb'im isterse, sular büklüm büklüm burulur.
Sırtına Sakarya'nın, Türk tarihi vurulur.

Eyvah, eyvah, Sakarya'm, sana mı düştü bu yük?
Bu dâvâ hor, bu dâvâ öksüz, bu dâvâ büyük!..

Ne ağır imtihandır, başındaki Sakarya!
Binbir başlı kartalı nasıl taşır kanarya?

İnsandır sanıyordum mukaddes yüke hamal;
Hamallık ki, sonunda, ne rütbe var, ne de mal,

Yalnız acı bir lokma, zehirle pişmiş aştan:
Ve ayrılık, anneden, vatandan, arkadaştan!

Şimdi dövün Sakarya, dövünmek vakti bu ân;
Kehkeşanlara kaçmış eski güneşleri an!

Hani Yunus Emre ki, kıyında geziyordu?
Hani ardına çil çil kubbeler serpen ordu?

Nerede kardeşlerin, cömert Nil, yeşil Tuna?
Giden şanlı akıncı, ne gün döner yurduna?

Mermerlerin nabzında hâlâ çarpar mı tekbir?
Bulur mu deli rüzgâr o sedayı: Allah bir!

Bütün bunlar sendedir, bu girift bilmeceler;
Sakarya, kandillere katran döktü geceler.

Vicdan azabına eş kayna kayna Sakarya.
Öz yurdunda garipsin, öz vatanında parya!

İnsan üç beş damla kan, ırmak üç beş damla su:
Bir hayata çattık ki, hayata kurmuş pusu.

Geldi ölümlü yalan, gitti ölümsüz gerçek:
Siz, hayat süren leşler, sizi kim diriltecek?

Kafdağını assalar, belki çeker de bir kıl!
Bu ifritten sualin, kılını çekmez akıl!

Sakarya, saf çocuğu, mâsum Anadolu'nun,
Divanesi ikimiz kaldık Allah yolunun!

Sen ve ben, gözyaşıyle ıslanmış hamurdanız;
Rengimize baksınlar, kandan ve çamurdanız!

Akrebin kıskacında yoğurmuş bizi kader;
Aldırma, böyle gelmiş, bu dünya böyle gider!

Bana kefendir yatak, sana tabuttur havuz:
Sen kıvrıl, ben gideyim, Son Peygamber kılavuz!

Yol onun, varlık onun, gerisi hep angarya:
Yüzüstü çok süründün, ayağa kalk, Sakarya!

Индонез авилгалын эсрэг тэмцэлийг тэргүүлж байна

2008-12-19T18:48:00.002+09:00

Манай улсад Авилгалтай тэмцэх газар байгуулагдаад удаагүй байна. Миний амьдарч буй Япон энэ талаар мундаг мэт санагдаж байлаа. Үе үе шударга өрсөлдөөний хууль, төрийн албан хаагчийн хууль зэргийг зөрчлөө гээд нэр ус, нас, зурагтайгаар нь мэдээллийн хэрэгслээр хайр найргүй зарлаад хаяна.　Телевиз нь ч, сонин нь ч. Манайхтай нэг адил нь бол шар сонин. Хамгийн эхэнд юмыг цухуйлгадага, бас хамгийн муу нэртэйгээрээ.

Тэгтэл Япончуудаас илүү завгүй байдаг нь Индонезийн Авилгалыг Устгах Хороо(Indonesia Anti-Corruption Committee) бололтой. Сухартогийн засаглалын дараа арай гэж энэ газар нь 2003 онд байгуулагдан, тэр болтол хуримтлагдсан булиханд гар хүрч эхэлжээ. Улсын прокурор, төв банкны ажилтан, орон нутгийн удирдлага гээд бүхий л давхаргийг хамарч. Хороо дотроосоо хүртэл авилгал илрүүлж чадав. Түүгээр барахгүй ерөнхийлөгч Юдоёоногийн том хүүгийн эхнэрийн эцэг болох экс төв банкны дэд ерөнхийлөгчийг хүртэл баривчилаад авав. Ингэснээрээ тэр болтол эргэлзээ ихтэй байсан авилгалыг устгах хорооныхоо нэрийг хардлагаас зайлуулсан гэгдэг байна.

Гэмт хэрэгтэнээс их юмгүй болоод байгаа энэ улсад, шорон нь хоригдлуудаар дүүрч, унтах цаг болохоор хөрвөөх зайгүй шахдаг гэнэ. Жишээ нь, нийслэл Жакартагийн Чипинаан засан хүмүүжүүлэх газар нь 1500-н хүний багтаамжтай ч, одоогоор 3000-аад хоригдол энд харяалалтай байна. 300 доллар хүрэхгүй цалинтай хуягуудад энэ нөхцөл нь орлогоо нэмэгдүүлэх арга нь болж, хоригдлууд гарт нь л юм атгуулбал гэртээ байгаа юм шиг телевиз үзэж, сонин уншиж, гар утсаараа ч чөлөөтөй ярьж болох нь. Хоригдогч нь мэдээллийн хэрэгсэл хэрэглэж болно гэсэн захирамж байдаг нь бас энэ асуудлыг сул тавихад нөлөөлдөг ч байж болох. Энэ мэт эргээд шорон нь авилгалын талбар болоод байгаа аж. Японд бол хоригдогчид "юм" зөөлөө л бол ажлаасаа халагдах жишээтэй л дээ.

Тэгсэн нэг гэрэлтэй мэдээ байгаа аж. Тус Чипинаан ЗХГ-т Хуулийн танхимд суралцаж их сургуулийн баклавар болж болох нь. Гэмт хэрэгтэнд өндөр боловсрол эзэмшүүлснээр дахин хэрэгт холбогдох нь багасдаг гэсэн Америкийн судалгааг мэдсэн "Индонезийн хүмүүжигчдийн Холбоо" их сургууль байгуулахыг анх санаачилжээ. Шорон гэхээсээ засан хүмүүжүүлэх төв гэсэн агуулгыг өндөрсгөх энэ жишээг, ЗХГ-ын захиргаа нь мэдээжийн хэрэг, бас Бункарно Хувийн Их Сургуулийн Хуулийн тэнхим дэмжиж ажил болжээ. "Оюутнууд"-ын дийлэнх нь өмнө нь төрийн өндөр албанд байсан хүмүүс. Шүүх хурал, хуулийн заалт гэж юу байдгийг нэг сонссон хүмүүс тул багшийг ч асуултаар дараад амыг нь таглах удаа цөөнгүй гардаг аж. Асуудлын гол нь тэдэнд авилгалын хэрэг үйлдсэн гэдэг гэмшил бага, дээд тушаалтны зааврыг дагаж золиосонд унасан гэж бодоцгоодог гэжээ. Тиймд хуулийн мэдлэг эзэмшүүлж байгаа нь, дан сургалтын төлбөрийн төлөө биш аж.

Нэмж хэлэхэд, ихэнх байгууллагад хууль бусаар олсон мөнгөө, байгууллагын дансандаа төвлөрүүлж байгаад нийтээр дахин зарцуулдаг "зуршил" энэхүү ухамсарын доголдолтой холбоотой бололтой. Манай авилгалтай тэмцэх алба маш олон ханатай тулгарч буй нь гарцаагүй. Ардчиллаас хойших, төрийн өмчийг шамшигдуулсан, зээл авч голорсон гээд олон хэрэг эзнээ хүлээж байна. Эргэн холбогдогчдыг олж үнэн мөнийг сэргээвэл, хүмүүсийн халаасны хоосрол гэхээсээ ухамсрын хоосролыг арилгах биз. Хөгжлийн явц нь ижил улсуудын энэ мэт туршлага бас сайн "гарын авлага" болох буйзаа.

Монгол улсын Авилгалтай Тэмцэх Газар http://www.iaac.mn/
http://www.antikorupsi.org/

Анх хэрэг үйлдэгсэдийн сургамж

2008-12-11T00:36:00.003+09:00

Бааранд болсон зодоон дээр хүний амь бүрэлхсэн
хэргээр ял сонсч буй залуугийн яриа.

Хуяг нь түүнд анх удаа хэрэг үйлдсэн 4-н залууд
дахин хэрэгт холбогдохгүй байх талаар яриа хийхийг
хүсч байна. Энэ нь хуулинд заагдсан шаардлага
эсэхийг мэдэхгүй байна. Миний бодлоор маш чухал
зүйл болов уу.

Манайд гэмт хэрэгт холбогддог залуучууд амьдралын
эрхээр гэж шалтаглах дуртай ч, тэднээс гадна
боломжийн амьдралтай ч, танхай, архидалтаар хэрэгт
холбогдох залуус олон байдаг. Тоо баримтаар хэлж
чадахгүй байна л даа.

http://www.ubpolice.mn/

Looking back and stepping forward

2008-11-28T06:52:00.002+09:00

All the days pass as there is no barrier, smoothly and independently.
All the matter arises one after one, no matter i conclude it or not.
There is one important occasion, i should be prepared and decided,
but there is no pattern, may i say owned by me...

Амьдрал доройтсоор л...

2008-07-09T02:01:00.000+09:00

HumanWind

Энэ нэвтрүүлэг худал гэж надад хэлээсэй.

Цэвэрхэн нэр дэвшигчид ба "бохир тэд"

2008-06-07T02:26:00.001+09:00

Ойлгодог шашинтай больё

2008-05-12T14:08:00.003+09:00

Монголын тал нутагт "сонгуулийн салхи" хайр найргүй сийгэж байгаа байх даа. Хүн бүр дотроо амьдралынхаа хангалуун бус явдаг асуудлуудаа шийдээд өгөх аваргын эрэлд морддог байх. Гэтэл "гарааны морь"-д дотор өнгөлий гэсэн ч, найдваргүй гарууд байвал харамсалтай л даа.

Миний хувьдаа шийдүүлмээр байгаа асуудал бол "ШАШИН". Би хувьдаа шүтлэггүй буюу тогтсон хуваариар, тогтсон хүндэтгэл рүү, хэлбэржсэн үйлдэл хийдэггүйгээ хэлж байна л даа. Гэхдээ миний ойр, таны ойр "Ламд ном уншуулаад ирлээ." гэсэн яриа гардаг биз. Агуулга гэхээсээ илүү "тогтсон хэв" гэлтэй энэ "оюуны хоосрол"-ыг би хувьдаа хүлээн зөвшөөрч чаддагүй юм аа.

Христийн шашин ч тэр, Лалын шашин ч тэр үүссэн газар ус, түгээгдсэн хэл гээд янз бүр. Бидний буддын шашин ч тэр Монгол улсад маань үүсэн, Монгол хэлээр тараагдаагүй. Гэхдээ бид чинь тэр лам юу хэлээд байгааг мэдэх эрхтэй шүү дээ. Үгүй эрхтэй гэвэл, мэдээлэл авах эх үүсвэр бий. Гол нь нийгэм маань эдийн засгийн зах зээл гэдэг нэгэн диктатур хэмжээст болсон үед, оюун санааны амирлил гэсэн хэмжээсийг бариж тогтоох нь ганцхан шашин гэлтэй. Нийгэм бүхэлдээ "Бурхан багшийн сургааль"-г монгол хэл дээр гартаа бариад уншихыг хүлээмээргүй байна. Өдөр тутам хурагдаж буй номнуудыг цээжилдэг лам нь ч төрөлх хэл дээрээ цээжилье, уншуулж байгаа ард бид нь ч ухаараад шүтье, итгэе.

Шашин гэдэг чинь, амьдрахын ухаан гэлтэй. Ойлгохгүй, гадаад хэл дээрх амьдрахын ухаан гэж байх уу даа. Эрэмбэ өндөртэй хамба нар нь хөдлөхгүй бол, эрх мэдэлтэй гишүүдэд энэ талаар бодож явдаг нэгийг нь сонгоё доо, чаддагаар нь.

Жич: Та надтай санал нэг бол заавал сэтгэгдэл үлдээгээрэй. Олон сэтгэгдэл байх тусмаа нийгэм өөрчлөгдөх магадлал өснө шүү дээ.

Би эх орныхоо хөгжилд хувь нэмэр оруулна

2008-04-14T15:38:00.002+09:00

Хүндэлж явдаг хүмүүсийн маань нэг Нандинбаатар (бидний дууддагаар бол Набар)-ийн бичсэн сэтгэгдэлийг нэт-ээс олж уншлаа. Маш сайхан гэгээлэг мэдрэмж төрлөө. Хамт суралцаж байсан нөхөд маань цаашид эх орноо авч явахын нэг тод жишээ буй за.

Миний судалгааны чиглэл бол "Монголын өсөн дэвшиж буй аж үйлдвэрлэл ба Японд төгсөгчдийн оролцоо" юм л даа. Өнөөг хүртэл Наран улсад суралцаж олсон мэдлэгээрээ, эх орныхоо сэргэн босголтонд хувь нэмрээ оруулж ирсэн болон оруулах "АЖИЛ ХЭРЭГЧ" (Бизнесмэн гэсэнгүй. Ёс суртахуунаас дан ашгийг илүүд үзэгч гэсэн утга бас агуулах мэт санагдав.) гавьяатнуудыг нийтэд танилцуулья гэж зориж байна.

Та бүхний дунд ийм нэгэн ажлын байр бий болгогч, хөдөлмөрч "ачтан" байвал зааж өгнө үү.
　

Day27

2008-01-14T22:49:00.000+09:00

Day 26

2008-01-05T17:02:00.001+09:00

Day 25

2007-12-27T23:23:00.001+09:00

Day 24

2007-12-11T22:02:00.000+09:00

Day 23

2007-12-06T22:33:00.000+09:00

Day 22

2007-12-01T01:27:00.000+09:00

Day 21

2007-11-24T11:48:00.000+09:00

Day 20

2007-11-23T11:45:00.000+09:00

Day 19

2007-11-22T21:30:00.000+09:00

Day 19

2007-11-21T21:33:00.000+09:00

Day18

2007-11-01T12:30:00.000+09:00

Day17

2007-10-19T16:38:00.000+09:00

Day16

2007-10-13T13:23:00.000+09:00

Day15

2007-10-10T23:30:00.001+09:00

ОУ-н хамтын ажиллагааны өдөр

2007-10-10T21:27:00.000+09:00

Өнгөрөгч бямба гаригт （10-н сарын 6）Японд "ОУ-ын хамтын ажиллагааны өдөр"-ийг тэмдэглэж өнгөрүүллээ. Амьдралын түвшин өндөр гэгддэг энэ улсад нинжин сэтгэлтэй хүмүүс дэлхийн асуудалд санаа тавьж олноор туслах ажиллагаа өрнүүлдэг. Манай улсын ээж аавдаа "гологдсон жаалууд"-ыг хүртэл хайхраж, тусалдаг буянтангууд бий. Европийн зарим улс шиг ажлын насны хүн бүр жилд нэг удаа 50-н еврог нийтийн ажилд хандивлах үүрэггүй ч, Япончууд дунд "сэтгэлээрээ нэгэн" олон бий.

Гадаад Явдлын Яамнаас хотын төв дэхь Хибияа цэцэрлэгт хүрээлэнд "Global Festa" зохиож, Монгол Улсаас Япон улсад суугаа элчин сайдын яам оролцов. Япон улсын засгийн газраас гадна, сайн дурын байгууллагууд хэрэгжүүлдэг ажлаа нийтэд тайлагнаж, олон ч хүн сонирхохоор ирсэн байлаа. Япон улс хөгжиж буй олон улсад тусламжийн хөтөлбөр явуулдаг. Тэдгээр улсуудын элчин сайдын яамдад голдуу майхан оногдсон бололтой. Улс бүр үндэснийхээ онцлогийг харуулсан үзүүлэн, хэрэглэл тавьсан байх авч, зүрхэлж сонжих зориггүй гэгддэг япончууд сонирхолгүй урдуур нь өнгөрчихнө. Харин манай элчингийн булан дээр өөр байлаа. Залуус морин хуурыг дарж үзэж, монгол хувцасаар гоёно. Шагайгаар тоглохыг заалгасан жаалууд, эсгий олбог дээр тоглож байлаа. Морин хуурын эгшиг Си Ди-гээр уянгалж, монгол бөхийн барилдаан дэлгэцнээ гарна.

Аль ч улсаас илүүтэйгээр улсаа "сурталчилж", овоо хэдэн хүнээс "Танай улсад саатнаа！" гэдгийг хэлүүлээд авсан Туг бид хоёр сэтгэл тэнэгэр гэрийн зүг одвоо.

Зураг. Өртөөний үүдэнд хандив цуглуулж байсан жаалаар хос зоосны хариуд "шагнуулсан" улаан өд.

Day14

2007-10-02T16:03:00.000+09:00

Tomo yo

2007-09-29T21:51:00.000+09:00

Орчлонгий салхи олныг үлээсээр
Орхигдогсод нөхрөө дурсах цагаар

Эзгүйрсэн орон зай
Эдлэгдэшгүй жаргал
Эргэж ирэхгүй инээмсэглэл
Элэгдээгүй хүслийн дэвтэр

2006 оны 9-н сарын 30
Анд Билгүүндээ, from everyone knew u.

Day13

2007-09-26T22:20:00.001+09:00

Шинэ уншсан ном

2007-09-24T19:12:00.000+09:00

Franz Kafka "The Metamorphosis" Sep.23

Day12

2007-09-23T00:27:00.000+09:00

Day11

2007-09-21T13:53:00.002+09:00

Day10

2007-09-21T13:53:00.001+09:00

Day9

2007-09-21T13:51:00.000+09:00

Day8

2007-09-15T13:37:00.000+09:00

Day7

2007-09-14T00:11:00.001+09:00

Day6

2007-09-13T02:03:00.001+09:00

Day5

2007-09-12T02:30:00.000+09:00

Day4

2007-09-10T22:48:00.001+09:00

Монголд тухлан саатаарай

2007-09-10T04:30:00.000+09:00

Welcome to Mongolia
Uploaded by Ogi

Day3

2007-09-09T19:23:00.001+09:00

Day2

2007-09-08T22:46:00.000+09:00

Day1

2007-09-08T01:23:00.000+09:00

Энийг би хаясан юм уу?

2007-07-21T21:40:00.000+09:00

Манай нэг "сэнпай" сургуулиан дүүргээд эх орондоо очжээ. Тэгээд сэтгэлийг нь эмзэглүүлсэн нэг асуудлын талаар хөндсөн байна. Тэр нь хотын хогны асуудал. Ёстой зөв ярьж байна лээ. Ганцаараа ч, зоригтойгоор үгээ хэлжээ. Би ч, "Муусайн кохай нар нь дэмжээд өгнө өө" л гэв.

Хотын гудамжинд хогны сав тавих талаар гол нь дурьдаж л дээ. Би энэ талаар бодож явдаг хоёр зүйлээ доор сийрүүлье.

1. Хогийг хогийн саванд хаялаа гэдэг. Үнэндээ бол нүднээс далдлах нь л хангалттай мэт боловч үнэндээ өөр нэг зайдуу газар бас хөглөрнөө л гэсэн үг. Тиймд сүүлийн шат хүртэл нь "боловсруулах" нь чухал.

2. Хотод ямар хогийн сав байвал хамгийн үр дүнтэй вэ гэдэг тал дээр нийтээр хэлэлцэх хэрэгтэй. Угаасаа шууд нэг л сав нь хамгийн тохиромжтой гээд нэгтгэж болно. Гэхдээ "амжилт олсон жишээ" одоогоор байхгүй тул "нэг хэмжил"-д оруулах нь эрт. Эхний ээлжинд болохоор олон янзын хогийн савыг туршилтын журмаар тавиад үзэх хэрэгтэй. Тэгээд аль их хог цуглуулж, "амьд үлдсэн" саваа сая "нэг хэмжил"-д оруулах хэрэгтэй байх.

Гадаадын жишээнээс дурдья.

Японд.
Японд бол хэн хүний мэдэхийн хоол, ундны үйлчилгээний газар, дэлгүүр, орон сууцнаас бусад газар гудамжинд хогийн сав байдаггүй. Учир нь хүн "хогны ээж"-ийг нь худалдаж авсан газартаа хогоо хаяна гэсэн алтан дүрэмтэй. Жишээ нь та "24-н цагийн дэлгүүр"-ээс ундаа авсан бол тэндээ л ууж дууссан саваа хаяна. Мөн гэрээсээ банана авч гарсан бол хальсаа гэртээ л хаях хэрэгтэй, хүний нүд хуурч байгаад хальсаа хаяж бордоо болгоно гэсэн санаа моодноос гарсанд тооцогдоно.

Франц.
Парист бол дэлхийн өнцөг булан бүрээс зочид ирдэг тул арай уян хатан. Үндсэндээ бол японтой ижил л дээ. Гэхдээ Хятадаас жуулчид мянга мянгаараа ирээд "нутгийн соёл"-оор түрий бариад, далай хогоо үлдээгээд байхаар нь л уян хатан бодлогоо эхэлсэн байх. Би тэнд сурдаг оюутан биш болохоор нарийн түүх, улбааг мэдэхгүй л дээ. Миний гол ажигласан зүйл бол тэндхийн хогийн сав нь гаа газраас өвөрмөц. Дээр бичсэн шиг хариад гурилын сав хийе гэсэн гэр хорооллынхонд хэрэг болохгүй. Яагаад гэвэл сагсны шийд шиг жижиг төмрөн гагнаасан дээр уут углачихсан юм чинь. Бороо их ордог бол дээгүүр нь дугуй төмрөөр арай өндрөөс халхавч хийчихнэ. Уут тавьдгийн бас нэг шалтгаан нь "тэсрэг бөмбөг" дотор нь хийлгүүлэхгүй гэснийх байж магад шүү.

Герман.
Энэ улс нь дэлхийд "рисайкл" буюу дахин хэрэглэх гэдэг үгийг зааж өгсөн улс. Тиймд ард иргэд нь өдөр болгон гэртээ, офистоо хогоо ялгадаг учир гудамжинд ил хаяна гэсэн өдрийн үйлдлээ үгүйсгэх гэнэн зан гаргахгүй. Тиймд мэдээж хогны сав байхгүй. Нэг төрлийн хогийн савыг эс тооцвол шүү дээ. Тэр нь болохоор орон сууц төвлөрсөн гудамжинд байх жижиг амтай ногоон сав. Хэрэглэхээ больсон хуучин хувцас, уусан пивоны лаазаа хийх зориулалттай.

Захаас дурьдвал иймэрхүү байлаа. Интернэт хэрэглэж, нийтийн асуудалд хошуу дүрэх боломжтой байгаа бид угаасаа тодорхой хэмжээгээр нийгэм дэхь "Опинион лийдэр" учраас эхэндээ хэцүү байх аа. Хэн юу ч ярьсан ойлгож өгөхгүй, чи аль гаригаас ирсэн бэ гэж асуух нь холгүй биз. Тэглээ гээд ярилгүй өнгөрөхгүй л дээ. Ярина, нийтэд түгээнэ. Дараа нь л нийтээр сая хогоо ангилж, зохистой гаргах нь "ойлгомжтойшд" болно байх. :)

Тайлбар.
хогийг "боловсруулах": Хогийг эцэслэн боловсруулна гэдэг нь нэг үгээр хэлбэл нүдэнд үзэгдэхгүй болтол нь зохистойгоор ангилна гэсэн үг. Жишээ нь хоолны үлдэгдлийг бол органик бодис гэдэг утгаар нь газарт булж, гялгар уут, хуванцар хогийг нь тусгай боловсруулдаг байгууламжид төвлөрүүлж, ундааны шилийг нь дахин ашиглана. Цэвэрлээд дахин ашиглах боломжтой ундны лааз, шилийг манай "түүдэг ах" нар тушаагаад байж чадна. Харин тэр гялгар уут, хуванцарыг нь боловсруулах байгууламж гэдэг нь л хэрэгтэй байна даа.

Сайн уу, муу юу аль нь вэ хө?

2007-03-09T22:42:00.000+09:00

Сүүлийн үед 0,1-ээр илэрхийлэгдсэн үзэл бодол нээтээр нэг түгэх боллоо. Ихээд гялалзах нь эх орны минь зүг чилгэсэн "одод"(бичлэгүүд). Тэдгээрийг уншиж суухнээ өөрөөсөө элдвийг эргүүлж асуумаар болох шиг.

*Тэдгээр="Одоогийн монголыг гаднаас нь харахад"
"Дотроос нь харахад"
а.
Ахын бодолд эх орон маань "Нүүдэлчдийн ухаан"-ыг умартах вий гэсэн түгшүүр бий. Бид чинь газар хөрсөө ухалгүй үй түмэн жилийн нүүрийг үзэж ирсэн улс. Гэтэл бодит байдал дээр эдийн засгийг хөдөлгөж байгаа нь бидний соёлд харшлах "уул, уурхай". Өвөг дээдэс маань газраа ухаж гэдсээ цатгаж ирээгүй нь лав. Хэдий цагийн байдал өөрчлөгдөж, хилийн зорчилт нээлттэй болсон ч нүүдэлчид биднийг Америк толгойтой бол гээгүй нь лавтай. Монгол хүн монголчуудын ухаан юу билээ гэж өөрөөсөө асуугаад үзэх цаг нэгэнт болсон гэлтэй...

Газар сэндийлж маргаашт хүргэлээ гээд
Гэдэс биш тархиа өлсгөх вий

Моод хөөж хөөрхөн боллоо гээд
Монголоо эрж гадаадаас асуух вий

б.
Хүссэн хүсээгүй олон улсын халз тулаанд дуудагдаад байгаа цаг аж. Хажуу айлтайгаа халтуурын орлогынхоо их багаар урд хойноо орж байгаагаа дүгнэх цаг биш гэлтэй. Улсынхаа ирээдүй, монголчуудынхаа төлөө хийснээрээ л өөр хоорондоо тэмцэлдмээр.

"Дарга нар нь идлээ уулаа. Жижиг томгүй алгуурхаж, ажил тасалдууллаа." гээд л ярьж байна. Мэдээж хүн юм чинь ичих булчирхайтай байгаа тэрийг нь аятайхан олоод гижигдчихвэл, тогтолцооны шинэчлэл, бүтцийн өөрчлөлт аль алинаас нь дутахгүй л байх. Хариуцлага гэдэг хүний ухамсарын л асуудал шүү дээ, хэн нэгэнтэй барьцах хэрэггүй байх. Жаахан зориг л шаардана биз. Нээлттэй болговол өөрт ч амар.

Нуусан болж ил идэхээс
Нийтэд дэлгээд тэнэгэр алха

Усыг нь уувал ёсыг нь дага

2007-03-03T02:21:00.000+09:00

"Усыг нь уувал
Ёсыг нь дага" гэж өвгөдийн үг бий. Бас одоо миний сууж буй нутагт төстэй хэлц бас байна. Энэ нь болохоор шууд орчуулбал "Нутагт нь ороо бол Нутгийнханд захирагд" гэсэн үг болно. Энийг тэр гадаад улсаас орж ирж байгаа ёс заншил, бараа бүтээгдэхүүнд л хэлмээр л байна. Гадаад бүхэн нь нүүдэлчин дээдэстэй бидэнд нийцнэ гэж би лав бодохгүй байна.

Бид ч бас одоо суралцаж байгаа улсынхаа хэл, соёлыг нь сурч байна. Угаасаа сурах ч гэж ирсэн юм чинь. Хүн угаасаа дасан зохицох чадвартайг анхны хүн үүсч өдийг хүрэх хүртэлээ хэрхэн хувьсч, зохицож ирсэнийг харахад сайтар ойлгоно. Физилоги талаасаа ч тэр, сэтгэхүйн тогтолцооноосоо ч тэр. Бидний хэдэн Монголчууд талаар нэг тарж, газар газрын ёс заншлаас сурч, хэл соёлыг нь өөрийн болгож байна. Амар "р, л" хоёрыг ялгаж дуудах хэрэгцээгүй хэл зүйтэй арлын нэг улсад төрсөн биш. Хэл гэдгийг богино хугацаанд дууриагаад дуудчихна. Эдлэл хэрэглэлийг арвин хурааж, сууц орныг олноор сүндэрлүүлэгчидтэй, байгаль эхээн сэндийчэлгүй элбэг дэлбэгт биш хэл соёлыг, ухаан санааг бий болгосон өвөг дээдсийн минь гавьяа гэлтэй. Нийгэмших тал дээр бол олуулаа ч, ашгийн зөрчилгүй орчинд байвал хүмүүсийн ярьдаг шиг тийм ч нэг нэгэндээ дургүй нэг нэг хөндийг бөглөсөн зожигууд бас биш. Нийлээд ихийг хийе гэж зориод явж байгаа залуус олон байна. Эхнээсээ түүнийхээ үр шимийг ч хүртэж байгаа байх.

Ер нь бодож үзлээ л дээ. Яагаад "Усыг нь уувал Ёсыг нь дага" гэдэг юм болов оо гэж. Хариулт нь их амархан. "Нутгийн индиануудыг дууриавал ямартаа ч алзахгүй шүү!" л гэсэн үг аж. За тэр алзахгүй гэдэгт бас учир бий. Эсрэгээр нь туугаад, өөрийнхөөрөө зүтгээд байж болох ч, ихээхэн хэцүү бэрх зам хүлээх бий гэж байгаа юм. Яг шинэ ирсэн гарын зөв үү, уугуулуудын үг ортой юу гэдгийг хялам хараад мэдэмгүй. Бас мэдэшгүй.

Тэгтэл Дэрэм хүү бодож байна. Худлаа үнэн номын дуу сонслоо. Тэр цагт Төвд номын багш нар шиг түмэндээ амарлингуйг авчрахыг мөрөөдөн. Сурсан зүйл маань, хүссэн хүсэл маань миний ард түмэнд аз жаргалыг авчрах нь мадаггүй гэж. Гээд бодтол бас ч тийм хялбар эд биш юм аа, энэ "суулган шилжүүлэх" гэдэг ажиллагаа чинь. Шар орхимжтой ах нар харьж ирээд гэгээрсэн улсын хэлээр мануусыгаа гэгээрүүлэх гэж оролдсоныг нь бодохоор. Цаг солигдсон одоо ч өөрцгүй, ижий аав минь тэдгээр утга нь үл ойлгогдох ер бусын шидит үгсийг бүхий л сайн сайхныг төсөөлөнгөө шимтэн сонсох. Тэр нь тэрэндээ ивээл, сэтгэлийг авчирч, эрин цагийг ариусгах нигууртай мад аж ч, бодит агуулгыг нь хүлээгээд суугаа тархиан би яалтай.

Эргэн нэг харахаар Улаанбаатрын уснаас умдааллаж өссөн би бээр Монголын ёсыг өөрчлөхөөр зорих нь түмэн бэрх, мянган давааг туулахуйцаас зайлшгүйг санахуйя мятрашгүй ажээ.

Харийг би хүндлэвч
Хуулж Монголыг эвдэхгүй.
Улаанбаатарт өссөн ч
Ухаан нь Монголынх байг

Монголоор би сэтгэе, илрэл нь харин
Модерн байг.

Oh, i do wish the yesterday come again!

2007-02-10T01:18:00.000+09:00

Бага нас ба үзэл суртал

2007-02-05T15:51:00.000+09:00

Бид чинь дэлхийн эгзэгтэй эргэлтийн үеийг бие махбодь сэтглэээрээ амсаж өсчээ дээ. Нэгэн тод жишээ нь үзэл суртал гэдэг юм айхтар явагдаж, мануусыгаа ч "хүмүүжүүлье" гэж их хичээдэг байсан нь харагдаж байгаа юм.

Жишээ нь энэ байна. Алдарт Бидструп. Одоогийн залуучуудын ихэнх нь мэдэх учиртай. Сайхан зурдаг авъяастай нэгэн шүү гэхээсээ илүү хэт сэтгэж хүнд нөлөөлье гэсэн санаатай гар ч гэж хэлж болно. За тэр хоёр туйлыг барьж тайлбарлахаа зогсоож, өөрөө юу гэж боддогоо бичье.

Аргал туулын анчин Жура(бичиг үсэгт нэвтрээгүй байсных уу, угийн ой тогтоолт муугийнх уу, зөв нэр эсэхд баталгаа өгч чадахгүй нь. Улсын кион үйлдвэрийн алтан фондныхноос туслалцаа хүсч байна.) шиг сайн цагийн урьнаар, өгширсөн муу хөгшидийг дардаг юм гэдэг ч муугүй контэнц л доо. Бас Нисдэг Чистмир шиг яагаад заавал бодитоор сэтгэх гэж гэсэн санаа ч дажгүй. Тэгж үлгэр ярих юм бол Өвгөн Хоттабыч ч сонирхолтой. Хивсээр нисч байсан чинь хивсэнд маань нүх гараад, хөлгийн байдал тогтворгүй болдог хэсэг энэ тэр жаахан панаалтай. Нисдэг Чистмирээсээ Өвгөн Хоттабыч нь жаахан ойлгоход хэцүү байсан л даа. Учир нь гэвэл Хоттабыч чинь хамжлагат ёсоороо аашлаад ална тална, өршөөл энэрэл гэсэн юм яриад пионер найзыг маань гайхшруулаад байдаг юм.

За энэ бүгд ч яах вэ бүгдээрээ бага зэрэг үзээд баясаад байхсанж. Гэтэл Бидструп маань зураг гэдэг талаасаа манийгаа татахаасаа биш агуулга нь ойлгодог байсан гэхэд бэрхтэй. Яах вэ, хөнгөн хөнгөн сэдвийг хараад баясаад байгаа юм аа. Бас тэр "Энэ үйл явдал, хэрхэн яаж болов" гэсэн ном байна. Хаант Орос Улсын Өвлийн ордон руу улаанууд Аврорагаар дайрдаг ном. Энэ ч бас яггүй хүнд агуулгатай эд дээ, бага сургуулийн хүүхдэд. Гэхдээ л ямар ч байсан, большевик капиталистуудаа ялгаад байгаамаа. Зурагтай ном болохоор нь л үзээд байсан чинь, японы энэ манга гэдэг соёл бас арай манайхныг бодоход агуулга амархан шигээ.

Одоо бодоод байхад тэдгээр үзсэн харсан, уншсан болгон зүгээр нэг дурсамж биш, хальт үзэл бодол хүртэл залах гээд байх санаатай. Сэтгэл хөдөлөлөөрөө хандаад логиктойгоор бодохгүй байнаа гэсэн чинь бас тийм биш ээ. Тэр сэтгэл хөдлөлийн цаана байгаа эдийг энэ "багын туулсан өдрүүд" атгаад байх шиг...

Харин одооны үеийн жаалуудын тархины угыг "юу" атгаж байдаг юм бол доо?

"10000 нэвтрүүлэг"

2007-01-27T01:12:00.000+09:00

За би нэг сайн эр болж
32 хүүхдийг нэг өдрийнх нь хүнд хөдөлмөрөөс аваръя...

гэж цээл хоолойгоор (Ринчин гуай шиг яруу сайхан монгол хэлээр ярихгүй ч) цэнхэр дэлгэцээр яриж байгаа залуутай өнөөдөр эчнээ танилцлаа. Интернэтийн буянаар (бараг л хүйтэн дайн дууссаны буянаар гэвэл зүйтэй байх) гадагаадад байгаа бид чинь эх орныхоо "бор" амьдралын мэдээлэл авах боломжтой болоод удаж байгаа билээ. Тэрний нэг нь энэ www.tv25.mn (та нэмэлт төлбөргүйгээр гишүүн болж үзэх боломжтой.) гэсэн сайхан сайт байна.

Би өөрөө хилийн чанадад сурч байгаа оюутан хөөн. Эх нутгаа санана гэж жигтэйхэн. (харин харьж очихоороо байгаа байдалдаа сэтгэлээр унаад гэрээс гардаггүй болчихдог талтай.) Тэгээд эндхийнхээ амьдралд уусаад нутгаа жаахан умартах талтай. Яг тэгсэн мөчид л энэ нэвтрүүлэгтэй учирлаа. "10000 нэвтрүүлэг" гэсэн энэ нэвтрүүлэгт нэг залуу хажуудаа хоёр жаал суулгачихсан ярьж байх юм. Тэр хоёр жаал маань худалдааны төвд аар саар ажилд зарагдаж 100 төгрөгнийн төлөө өөрөөсөө хүнд гурилын шуудай үүрч гэрийнхээ орлогод хувь болдог гэнэ. Манай хөтлөгч хэлж байна, "За ах нь дүү нартаа манай нэвтрүүлгийн ивээн тэтгэгч нараасаа авсан 10000 төгрөгийг өгье. Өнөөдөртөө сайхан харьж амар." гэж.

Тэгсэн нөгөө хоёр маань нар нь гарч байгаа гэж жигтэйхэн. Угаасаа ийм хоёр жаал ингэж баярлах нь аргагүй. Тэгсэн наана нэг "тоочин" гэсэн найз нар нь хайрласан бололтой алдартай жаал уруу царайлаад хараад байна аа. Хөтлөгч ах яаж зүгээр байхав энэ хүүг ч бас мялайлаа. Үнэхээр тоочин мундаг жаал юм. Хоёрдугаар ангийн сурагч гэхэд 10-н саяын дотор яггүй нэмж хасч байна.

Ингээд нэвтрүүлэгч дууслаа. Харин аваргуудын үлдээсэн сэтгэгдлийг харсан чинь зөндөө гайхав. Бүгд магтаж байна аа, манай хүнийг. Сайхан нэвтрүүлэг болсон байна, Тоо сайн боддог сайн хүүхдийг хүнээ олж мялайжээ гэх мэтчилэн. Бүүр сан байгуулаад бүгдээрээ ганц нэгээсээ илүүчлээд хандивлая ч гэж байна. Гайхах зүйлгүй, ингэж нэтээр үзэж байгаа ихэнх хүмүүс нь хилийн чанадаас тул нутгийн хүүг дэмжие гэсэн сэтгэлээ зүгээр илэрхийлэхээс илүүг чадна.

Би ч бас тэдэнтэй адил нэвтрүүлгийг хийж байгаа залуусыг жаахан магтах санаатай сууж байгаа маань энэ. Учир нь манай нийслэлд энэ жаалуудын адил гэртээ тус болох гэсэн хүүхдүүд олноороо бий. Харин яг тусалж байгаа нь цөөхөн. Байдгийгаа тэр болгон сурталчилаад байдаггүй болохоор бид ч шинэлэгээр хүлээж авах юм.

За тэгж хүний тухай ярихаар өөрөө нэг өдөр нэг ч гэсэн хүнийг ажлын байртай болгох юмсан.

Дэлхийн дулаарал ба Америк

2007-01-26T20:55:00.000+09:00

Өчигдөр эки (цахилгаан тэрэгний буудал) дээр таван минут цаг нөгцөөхөөр ном, сэтгүүл өрсөн буланг зорилоо. Тэгсэн бизнесмэн хүний гарын авлага гэсэн номнууд гүйлгээ сайтай байгаа бололтой үүдээр нэг дүүрэн өрөөтөй. Одоо цагт аль ч улсад ийм л номоор хэвлэлийн компаниуд талхаа залгуулж байгаа гэхэд болно байх. Мөнгө л бүхнийг шийднэ, "эдийн засгийн дайн"ы эрин үе гэж байгаа болохоор арга ч үгүй байх.

Ах яах вэ дээ, нэг тойруулж харлаа. Тэгсэн нэг их таньдаг хүн. Нөгөө Бушд хулхидуулаад суудлаа алдсан Аал Гор(Al Gore) ахын ном байна. "Таагүй үнэн"(An inconvenient Truth) гэдэг нэртэй киноных нь ном бололтой. Америкт од болсон ямарваа нэгэн номыг японд орчуулаад хусахад хоосон лав хоцрохгүй нь ойлгомжтой гэдэг хуулиар гарсан байх.

Агуулга нь бол бид бүхний сайн мэдэх ч гэж хэлж болох дэлхийн цаг уурын дулаарлын байдал хэрхэн байгаа, энэ нь даамжраад цаашдаа хэр их хор уршиг авчирж болох талаар сайхан зургаар үзүүлжээ. Хүн төрөлхтөний ирээдүйд санаа тавьдаг сайн америк хүн гэж бодлоо. Үнэндээ л мань хүн өөрөө эх орноо төлөөлж Киотогийн Протоколд гарын үсэг зурсан хүн нь. Гэхдээ мэдээжийн хэрэг яалаа гэж Буш ах тэр протоколыг нь дэмжиж нэгдэн орох вэ. Бушийг хүмүүс манайхаар бол "шоучин гар" гэдэг ч, эдийн засаг гээд сонгуультай амин холбоотой хэмжүүрээ бол энэ протоколын эсрэг байгааг ойлгоод байгаа юм.

Дэлхийн цаг уур өөрчлөгдөж байгааг дэлхий даяаараа мэдэж байгаа ч, яг ингэж дүрсээр зүүдэнд нь ортол үзүүлэхээр хүмүүс бас арай өөрөөр хандана байх аа, дэлхий ээждээ. Уг нь тэр амлалтаа аваад ажилбал Америк ч тийм муу улс биш л юм байгаан.

Муравейник

2007-01-13T11:17:00.000+09:00

Когда мы были детми он уже всё пел. Но тогда мы не могли слишат ёго. Ох добрый времена, кажется я от сердца хочу то я не навидел тогда.

Автор текста ( слова ) - Цой В., композитор ( музыка ) - Цой В.

  
Начинается новый день,
И машины туда-сюда...
Раз уж солнцу вставать не лень,
И для нас, значит, ерунда.
Муравейник живёт,
Кто-то лапку сломал -
Не в счёт,
А до свадьбы заживёт,
А помрёт - так помрёт...

Я не люблю когда мне врут,
Но от правды я тоже устал,
Я пытался найти приют,
Говорят, что плохо искал.
И я не знаю каков процент
Сумасшедших на данный час,
Но, если верить глазам и ушам -
Больше в несколько раз...

И мы могли бы вести войну
Против тех, кто против нас,
Так как те, кто против тех,
Кто против нас,
Не справляются с ними без нас.
Наше будущее - туман,
В нашем прошлом -
То ад, то рай,
Наши деньги не лезут в карман,
Вот и утро - вставай!

Я не люблю когда мне врут,
Но от правды я тоже устал,
Я пытался найти приют,
Говорят, что плохо искал.
И я не знаю каков процент
Сумасшедших на данный час,
Но, если верить глазам и ушам -
Больше в несколько раз...

Недерландын тасалгаанд

2006-12-30T17:04:00.000+09:00

Энэхүү зураг нь удаан хугацаанд Петр Дэ Гогийн (1629-1684)
бүтээл хэмээгдэж байсан ч, Эрмитажийн урлагын зүтгэлтэн
үнэндээ Пиэтр Янсэнс Элингагийн бүтээл болохыг нь олж тогтоосон гэдэг.

Тасалгааны шалыг цэвэрлэн буй бүсгүй доошоо харан зогсоно. Яагаад ч юм, цааш харж буй түүнийг ийнхүү дүрсэлсэн мэт боловч, Элингагийн бүтээлд цааш харан сууж буй хүнийг зураг цөөнгүй ажээ.

. . . Энэ зурагнаас цэвэр цэмцгэр орчныг эрхэмлэж ирсэн Недерландын уламжлалыг харж болно. Мөн саруул өрөөний цэлгэр цонхоор эгц дээрээс тусах нарны туяа нэвтлэн орж ирж өрөөг тэр чигээр нь гэрэлтүүлэнгээ улаан сандал, хөшгийг улам онцлон байгаа нь уянгын аясыг агуулна. Гадна шарласан навч, хуурай агаартай Недерландын салхи хэзээ өөрийг нь авч унах бол гэдгийг хүлээх нь бас зөөлөн гунигтай. . .

Хотын хөгжил - Гэр хорооллоос эхлэх ёстой

2006-10-07T17:40:00.000+09:00

Монголчууд маань дэлхийтэй танилцаж эргээд нэг монголтойгоо танилцаж байна. Дэлхийн хөгжилтөй томоохон хотуудад нийтлэг зүйл олон ажиглагдана. Тэдгээрийн нэг нь хотын захын бүсийн хөгжлийн хоцрогдол билээ.

Миний бодлоор энэхүү асуудалд өөрийнхөө үзсэн харсанаа тусгаж, байдлыг арай ээрдүүлье гэсэн залуус олон байх учиртай. Яг ингэж бодож байгаа таньд баяртай мэдээ дуулгая.

Таны үзэл бодлыг сонсоё, уран ухаан мэргэн санаагаа хандивлаач гэсэн уриалгатай доорх сайтан дээр танилцана уу.

http://biz.banjig.net/forum.php?b_type=forum&forum_id=1

Компьютерийг Хүүхэд бүрт !

2006-10-07T06:46:00.000+09:00

Тус "Хүүхэд бүрт компьютерийг"(Оne Laptop per Child(OLPC)) төсөл нь дэлхийн хөгжиж буй улсуудын хүүхдүүдийн боловсролд хувь нэмэр оруулахыг зорилго болгож байгаа төсөл болно.

Товчхондоо бол дэлхийн мэдээллийн технологийн мэргэжилтнүүд хүүхдийн боловсролд зориулж одоо өргөнөөр хэрэглэгдэж байгаа компьютерээс авсаархан, хямд хэрэглэхэд хялбар компьютерийг зохион бүтээхээр ажиллаж байгаа юм аа. Бүтээхээр зорьж буй компьютер нь хэмжээгээрээ 7-н инч,
үнэ нь 100-н ам.дол байх юм.

Эх сурвалж. http://laptop.org/

Энэхүү төсөл нь биелэлээ олтлоо хэд хэдэн үе шат дамжих ба эхний шатуудад компьютерийг зах зээл дээр шууд борлуулах төлөвлөгөөтөй байгаа бөгөөд үнэ нь ойролцоогоор 300 ам.дол байхаар төлөвлөж байна. Дараагийн шат буюу үндсэн шатандаа бол хөгжиж буй орнуудын засгийн газруудад компьютерийг нийлүүлэх болно.

Moнгол улсын хувьд манай Боловсролын Яамнаас хараахан албан ёсоор оролцоогоо илэрхийлээгүй байгаа.

Эхийг "http://wiki.laptop.org/go/OLPC_Mongolia" -аас авав.

Ноён болох уу, номхон болох уу?

2006-10-04T05:59:00.000+09:00

Х.Эрдэмбилэг

Номыг нь сурахгүй ч номхоныг нь сураарай гэдэг байлаа. Харин одоо ном сурч ноён болоорой, дарга болж доллар цуглуурай гэх болжээ. Хэрэв монголчуудаас ноён болох уу, номхон болох уу гэж асуувал, ноён больё хэмээн өрсөлдөн хариулах нь маргаангүй. Монголын нусаа гоожуулсан балчираас энгэрээ медалиадсан буурал хүртэл номхоноос эзэрхэг түрэмгий зан нь дээр гэж боддог гэхэд худлаа хэлсэн болохгүй байх. Арга ч үгүй, сурсан юмыг сураар боож болдоггүй билээ. Дал, наяад жилийн өмнө дарлагдаж явсан нь номхон хүлцэнгүй байснаас хэмээн хоймор дээрх шүтээнээ хогын жалганд чулуудсан улаан хувьсгалчдын удам, ардын хувьсгалыг ардаа орхиж ардчилсан хувьсгалтай золгосон ч эх нь шийр алаг бол үр нь шийр алаг гэдгийн үлгэрээр сурсан зангаа тавиагүй л явна. Ангийн дарлал, тэмцлээр хүмүүжсэн, магнаг үсэгтэй тугаа өргөсөн, мандтугай тархи нь номхон занд одоо хүртэл алергитай хэвээрээ. Номхон бол зодуулна, номхон бол дээрэлхүүлнэ, номхон бол хүүхэн тоохгүй, номхон бол хар хүү харахгүй, номхон бол нохой ч хүндлэхгүй, номхон бол гоонжоом өмсөхгүй, номхон бол боос болохгүй тиймээс догшин болж доошоо орохгүй байх нь хамгийн чухал. Тэгээд ч тэр үү, одоо Монголоор дүүрэн догшин улаан хувьсгалчдын хойд дүрүүд. Нөгөө ангийн дарлалыг устгаж, айх эмээх зүйлгүй, тэгш эрхийн төлөө тэмцэж, дарлуулж байсан нөхөд чинь нэг мэдэхнээ өөрсдөө дарлагчид болчихсон, тэрэндээ бүр ташаал хүртэн, онгирчихсон харайж явдаг байна шүү.
Ардчилал мандсанаас хойш бүр догшин хэрцгий боос (boss) зан моодонд орлоо. Өнөөдөр манай нийгэмд аль чадалтай нь айдас хүйдсээр бусдыг хөдөлгөдөг, малд л тохирох ёс суртахуун хэвийн үзэгдэл болжээ. Уг нь ноёд маань номхон байсан бол жаргалтай нийгэмд бид амьдрахсан. Гэвч бид ноён болохоор л хүн загнан, хөмхийгөө зуун, аймшигтай дүрд хувирчих юм. Дараалаад зогсчихож чадахгүй урдуур дайрна, хаалгаар эвтэйхэн ч зөрчихгүй түрүүлж данхалзана, хүнтэй хэдэн үг сольж чадахгүй Чингис мэт өөрийгөө хүндлүүлэх гээд хөшөө мэт зогсчихно. Эрхэм гишүүн нь эрхэм гишүүнээ заамдана, эрүүгийн элементээр өөрийгөө хамгаалуулна, интeрнэтээр эвтэйхэн ч санаа оноогоо солилцож чадахгүй, ална, хядана, хяргана, фак, сак оф л гэнэ. Яасан ч догшин, омголон улс вэ? Дайчин баатарлаг, догшин хэрцгий хоёрын ялгаа нь юундаа вэ? Зоригтой болох гэж байгаад зэрлэг болчихсон юм биш биз? Зэрлэг, харгис занг эндүүрээд дээдэлчихсэн юм биш биз?
Амьдад нь нэг нэгнээ хайрлаж хүндэлдэггүй юмаа гэхэд алж талаад бариад идчихгүйхэн шиг аятайхан харилцаад сурчих юмсан. Харилцааны соёл үнэхээр бидэнд алга, наад захын жишээ гэхэд л багаас нь эцэг, эх нь бусдыг хүндэлж баярлалаа, уучлаарай гэдэг үгсийг хэлүүлж сургаагүй учраас эдгээр үгсийг бараг үгсийн сангаасаа хасчихсан. Хэн нэгнээсээ уучлал гуйх үзэгдэл Монголд ерөөсөө гардаггүй бөгөөд үнэхээр гарсан гэвэл нар хиртсэн тоотой адил, ухамсараараа ч бус шүүх, цагдаагаар эрүүдүүлж байж уучлал гуйна. Бид харааж зүхэхдээ гарамгай атлаа, хараалаа цайруулахдаа ам нь эвлэдэггүй билээ. За, баярлалаа гэдэг үгийн тухай бол тамтаггүй олон зүйл бичээд ч хэрэггүй. Угаасаа хүнд хариу барих юмгүй ядуу хүмүүс баярлалаа гэдэг үгийг мартсан бололтой. Хүний тусыг албатай мэт авчихаад, аа гэх авиагүй алга болчихно. Эргээд хэрэгтэй бол ичих нүүргүй найрч эхлэнэ. Ингэж таг болдог нь баярлалаа гээд доош орохгүй байх бардам зантай нь холбоотой. Тийм л бардам юм бол хүнээс гуйлгүй амьдрах хэрэгтэй шүү дээ, бардам бадарчид өнөөдөр хол явахгүй ээ.
Бидний харилцааны соёл яагаад доройтсон вэ, монгол хүмүүжил хаана доголдов, бид хүүхдээ хүмүүжүүлж чадахаа байсан юм биш биз. Урьд цагт өвөг дээдэс маань үр ачаа хүнтэй зөв харилцахыг маш чухалчлан захидаг байлаа. Монгол хүмүүжлийн гол анхаардаг зүйл ч гэж хэлэхэд болно. Гэтэл одоо баахан баатрууд, намбалаг ярвагарууд л тааралдана. Заавал хүнийг сүрдүүлж, бишрүүлэх гээд Чингисийн баатар, хатан болчихсон, бусдын санаа оноог сонирхохгүй, өөрийгөө л ганцхан рекламдахын донтонгууд. Би нөж атган төрж, дэлхийг эзлэсэн Чингис хааны удам хэмээн бардам алхах залуус олон, түүнийгээ баталж дургүй хүрснээ нудрах гэсэн омог нь ч илхэн. Тэд дээдэс болох гэсэн үйлдэл нь доодос болгоод байгааг анзаарах ч сэхээгүй, гэтэл хүн бусдыг хүндэлж байж л өөрийгөө хүндлүүлдэг шүү дээ.
Чингисээс бид юуг нь авч, юуг нь гээх бэ? Тулгар төр байгууллагдсны 800 жилийн ойг энэ жил бид тэмдэглэхдээ, Чингис хааныг л өргөмжлөхөөс түүнийг мандуулсан энгийн ардыг бага дурсах юм. Тэд ер нь юу идэж уудаг, хэд насалдаг, хувцас хунараа хаанаас авдаг байсан юм болдоо, дан мах зулгаасан, арьс нөмөрсөн зэрлэгүүд яваагүй нь лавтай. 2005 онд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Н. Багабанди хугацаагаа дуусахаас өмнөхөн монгол айл бүр хоймортоо Монголын нууц товчоо, морин хуур хоёрыг залах зарлиг гаргаж билээ. Энэ нь биднийг зөвхөн XIII зуун дээр очоод шигд гэсэн зарлиг биш болов уу? Хос шүтээн дээр минь нэмчихээр өсч төлжихийг бэлгэдсэн, өдөр тутмын амьдралд мөрдөх, өнөөгийн хүн төрөлхтний жишигт нийцсэн ёс суртахууны тулгуур болох өөр зүйл бидэнд байхгүй юу? Чингис хаанаа бурханшуулснаар бид хэт туйлширсан үндсэрхэг үзлийн суурийг тавьж байгаа юм биш биз.
Бидний амьдрал ядуу учраас ярдаг зантай болдог хэмээн зарим нь тайлбарладаг. Гэхдээ л хэчнээн ядуу ч гэлээ харгис занг өөгшүүлж болмооргүй. Тиймээс хүүхдийг хүмүүжүүлэх аргаасаа алдаа хайвал алдахгүй л байх. Монголчуудын дээдэлдэг зүйлс нь бүгд л ''эр хүйсний'' эзэрхэг чанарууд болжээ. Аливаа зүйлийг арга эвээр биш, аргалахын аргагүй хүчээр няц дарж, бяц дэвсэх хүсэл тэмүүлэлтэй хойч үе маань өсч байна. Монгол хүмүүжлийн догогдол, ёс суртахууны гажуудал, ухагдахууны хомсдолд орсон нь сүр хүчийг мунхагаар дээдэлдгээс илэрнэ. Хэн нэг нь муйхар хүчээр бусдын эрхийг зөрчсөн, хууль цаазыг эвдсэн бол монгол хүн хохирогчийг нь өмөөрөхийн оронд, мунхаг хүчирхийлэгчийг нь магтан, хохирогчийг “хохь нь хэрээ мэдэх нь яасан юм” гэж харааж суух юм. Мөн монгол хүнийг ташуурдаж байж дүрэм журам сахиулна хэмээн номлодог хүчирхийллийг дэвэргэсэн хүчний байгууллагынхан хүртэл байх юм. Мунхаг хүчийг хэзээ ч өөгшүүлж болмооргүй, Чингисийн Монголд ч ийм байгаагүй болов уу?
Чингисийг дахин төрүүлж, бусдыг дээрэлхэх мөрөөдөлтэй явдаг хүн олон. Аливаа зүйл хувьсдаг, хүн төрөлхтөн хүчирхийллийг буруу шааж буйг энэ нөхөд ер нь мэдэж байна уу, үгүй юу? Хүчирхийлэл, зөвхөн хүчирхийлэл төрүүлдгийг ойлгон өнөөдөр дэлхий нийтээрээ шахуу номхон болох хувьслыг хийж байна.
Уг нь бид ноён ч явсан, номхон ч явсан, юм үзэж нүд тайлсан, үндэс сууриа алдаагүй, хэлээ хадгалж ирсэн дэлхийн буурал үндэстний нэг билээ. Одоо жаахан аливаа зүйлд буйртай, суурьтай хандаж, үнэт зүйлсээ өөрсдөө тодорхойлмоор. Номхон занг бид буруу үнэлдэг. Номхон гэдэг нь эрх ашгаа хөсөрдүүлж ноомой яв гээгүй харин асуудлыг шийдэхдээ хүч хэрэглэхийг цээрэл гэсэн утгатай. Тэгээд ч санаа, бодлоо хүчээр түрэмгийлэлгүй хамгаалж чадсан нөхцөлд л жинхэнэ зориг гарахаас айсандаа болоод хүн очоод нудрахыг зориг гэхгүй байх. Одоогийн соёлтой хүн гэдэг утгыг манай өвөг дээдэс номхон гэдэг үгээр илэрхийлж, соёогүй болох гэж ухаарчээ. Учир нь сүргээрээ эвтэй найртай амьдардаг амьтад номхон, харин догшин хэрцгий, махчин амьтад бол ихэвчлэн ганцаар тэнүүлчилдэг. Монголчууд үүнийг аль эртнээс анзаараад үр хүүхдэдээ номыг нь сурахгүй ч номхоныг нь сураарай гэж захидаг байж л дээ. Хөдөө хээр өссөн нүүдэлчний хүүхэд олон дунд ороход номхон чанар дутах нь аргагүй. Энэ үг мөн залхуур гэсэн утгатай биш, Буддын шашинд номхоныг нь сурчихад номыг нь сурах ч амар болдог байж.
Өнөөгийн бидний соёлтой хүн гэдэг ухагдахуун их явцууржээ, бөөсгүй л бол соёлтой болчих мэт сэтгэнэ. Хүнд биеийн бөөсийг устгахаас гадна сэтгэлийн бөөсийг устгах хэрэг бас бий. Гэтэл манайхан ярвайгаад л байвал соёлтой, цэвэрч хүн болчих мэт бодно. Үнэндээ ярвайгаад, ярвайгаад бүх бактериас салж чадах юм уу? Хүн чинь бактеригүй орчинд амьдарч чадахгүй шүү дээ, яг л шалбаагны жараахай шиг. Тиймээс соёлтой хүн гэдгийг соёогүй хүн гэж ойлговол тохирох мэт. Эцэст нь, Монголд хэмжээлшгүй эрх дархтай сагсуу, өрөөлийг үгүйсгэсэн, өөрийгөө л дөвийлгөсөн боос, ноёд, хатагтай, эрхэм нараас илүү энгийн, даруухан, номхон, соёлгүй, ажилсаг иргэд хэрэгтэй юм биш үү? Номхон иргэдтэй нийгэмд л сэтгэл амар, аз жаргалтай, тайван амьдрах билээ.

Open Society Forum
http://www.openforum.mn/contents.php?coid=1434&cid=143
aac aвав.

Өөрийн сэтгэгдэл

Номхон хүн соёлтой хүн хоёрын ялгаа гэвэл тухайн улс бүрийн соёлын онцлог зэргээс хамааран тодорхойлогдоно. Мөн дээрх өгүүлэл дээр гарч буй боловсролтой хүн болон харилцааны соёлтой хүн хоёрын тодорхойлолт дутмаг санагдлаа.

Миний өөрийн мэдэх харилцааны соёлтой хүн гэвэл хэн нэг албан тушаалтан дээр уулзах гэж орж байгаа энгийн ард, баярын индэр дээр үг хэлэх гэж байгаа нэгэн, үзмэрч оточ дээр биеэ асуух гэж байгаа зовлонтой нэгэн л байх шив дээ. Энэхүү миний тодорхойлсон шалгуур нь хэт нэг хүний үзэл юм л даа. Гэхдээ хэн хүний хэлэх дуртай болоод байгаа дэлхийн жишиг гэдэг дээр тулгуурлахаар ийм л хатуу жишиг үүсээд байгаа юм. Бид чинь угаасаа гэртээ байхдаа орой унтахдаа ч, өглөө босохдоо ч ээж аавдаа нэг үг хэлж үзэлгүй өссөн шүү дээ. "Сайхан амраарай", "Өглөөний мэнд, сайхан амарсан уу" гэдэг чинь зуслан дээр л хэлдэг үг шиг "баяр, ёслолын" аяс агуулсан байдаг. Гэтэл бодит амьдрал дээр өөрийн улсын харилцааны соёл гэдгийг дэлхийн жишиг болгоод авсан баруун европийн орнуудын үгийн санд эдгээр үгнүүд хамгийн их хэрэглэгддэг үгэнд ордог.

Угаасаа ийм үгийг өргөн хэрэглэж заншаагүй улсууд бол бүр гадаадаас тэр чигээр нь өөрийн үгийн сандаа оруулсан жишээ бол бий. Жишээ нь миний мэдэхийн Турк улс Франц хэлнээс өдөр тутам хэрэглэх харилцааны мэндчилгээ болон уучлал эрэх зөвшөөрөл авах үгсийг цөөнгүй авсан байх. Тэдгээр нь хэлэхэд энгийн хялбар. Гэтэл манай улсад бодит байдал бол "Баярлалаа", "Уучлаарай" хоёр гэсэн урт үгс л ихэнх тохиолдолын ерөнхий томъёо болж байна. Энэ ч аргагүй юм бидний мэдэх өв тэгш үндэсний хэлний маань гарамгай удирдагч бараг алга. Бидний хамгийн сайн мэдэх Б. Ринчин гуай маань ардчиллын өмнөх хүн. Энэ шинэ нийгэмд ч гэсэн ингэж монгол хэл чинь гайхамшигаа алддаггүй юм гээд мануусыгаа бишрүүлэх хэл зүйч, үндэсний хэлний удирдагч хатуухан хэлэхэд одоо алга. Бидний сонсч байгаа нь л тв-ийн сэтгүүлчид, улс төрчид. Тэдний хэл ярианы соёлыг дутуу үнэлсэн хэрэг биш ч залуу хойч үеийг залан дагуулаад өгөх үнэн монгол хэлтэн ховор байна. Үгүйлэгдэж байна.

Анддаа

2006-10-03T17:40:00.000+09:00

...

Сэтгэл цагаан анд минь, томоогүй инээмсэглэлээ дахин бидэндээ үзүүлээч
Эвтэй хэвлэгхэн аалиараа дахин биднийгээ дулаацуулаач
Санаанаас гарахгүй нь гэгээн дүр чинь, зүрхэнд мөнхрөнө тэр л чигээрээ
Эмгэнэж байна бид чинь, үгүйлж байна бид чинь

...

モンゴルの環境

2006-09-30T22:43:00.000+09:00

「温暖化の影響、すでに深刻」モンゴル自然環境相強調日本の協力と先進国の責務訴える

　モンゴルのウランバヤル・バルスボルド自然環境相が2002年７月１日、日本環境ジャーナリストの会の研究会で、「温暖化…モンゴルへの脅威」と題して講演した。同環境相は、「モンゴルはほかの国より10倍のスピードで温暖化の影響を受けつつある。対策を講じるにはあまりにも時間が足りない」と訴えるとともに、日本の協力を強く求めた。　同国の首都ウランバートルでは1992年から2001年までの過去10年間でみると、1月の最低気温がマイナス28.6℃からマイナス39.8℃まで下がる一方、年間の平均気温はマイナス0.2℃から5.6℃まで上昇、気候変動が急速に進んでいるという。また、同国のある地域では過去60年の年平均気温が1.8℃（世界平均の３倍）上昇、モンゴル全体では2050年までに５～６℃の上昇が予測されている。　この結果、夏季の降水量の減少、氷河の後退、永久凍土の溶解、湖沼の消失といった現象が起こり、水量の減少が顕著になっている。また、北部地域における永久凍土層の深度は1945年の50ｍが67年に28ｍに、92年には18ｍになったという。これにより、今世紀中ごろには永久凍土が消失すると予測されている。このため、膨大なエネルギーが地上に放出され、大量の凍土層蓄積のメタンガスが放出されている。　さらに、1990年以降、ゴビ地域にある湖沼が全て消失、４つの河川も消えつつあり、中でもオンギ川は百数十Kmにわたり消失してしまったという。水量の減少も深刻で、ウランバートル市民の水源であるトーラ川では今春、２週間にわたって断流が起こったそうだ。　このほか、森林火災の頻繁な発生と永久凍土層の溶解によって、森林が減少、これに伴い、降雨量の減少、表面水の減少、地下水不足をもたらし、植生、草地の減少が顕著になっている。　こうした草地の砂漠化によって、同国の基幹産業である遊牧型の家畜生産は大きな打撃を受けており、2000年には349万頭、2001年には476万頭が死亡。伝統的な遊牧生活というライフスタイルの変更を迫っているという。同時に、モンゴル人の食料不足という現象も出はじめた。　一方、同国は銅、モリブデン、金などの輸出国でもあるが、銅山、金山などで地下水や表面水を使うため、これが砂漠化に拍車をかけているというジレンマにも陥っている。カシミヤ、畜毛加工品などの輸出にも陰りが見え始めており、バルスボルド自然環境相は「温暖化により、国家は存亡の危機に立たされている」と、理解を求めた。　こうした現状に対し、同相は「温暖化対策を中心とした日本との環境協力を具体化し、確固たるものにしたい」と、日本の積極的な協力を求めた。また、８月にヨハネスブルグで開かれる環境サミット（リオ＋10）の場において、「モンゴルは気候変動枠組み条約を最初に支持し、しかもＣＯ２をほとんど排出していない。その国がすでに大きな被害を受けつつあるから、温暖化に対する先進国の責任を強く訴えたい」と述べた。　同相は1964年生まれで、現在37歳。「モンゴルは若者の国。これからはエコツーリズムを産業化して、国を支えていきたい」と、自然環境省の予算は日本円で約1,200万円という状況の中でも、終始、前向きの姿勢で語った。

Эр арслан яагаад хүзүүндээ үстэй байдаг вэ?

2006-07-28T02:29:00.000+09:00

Эр арслан яагаад хүзүүндээ үстэй байдаг вэ гэсэн асуултанд байгалийн нууцыг бидэнд дэлгэж өгсөн Дарвин ингэж тайлбарлажээ. Эр арслан хоорондын тулаанд аминд хүрэх шарх авахаас хамгаалахын тулд үстэй болсон гэж.

Гэхдээ сүүлийн үеийн судалгаа болон ажиглалтаар энэ нь маш дэлгэрэнгүй болжээ. Дарвингийн үг бас ортой боловч яг тийм биш ажээ.

Танзаны Сэрэнгэтид Пэйтон Вэстоор ахлуулсан ажлын хэсгийнхэн чихмэл ашиглан судалгаа хийжээ. Тэд ер нь арслангийн хүзүү дагуух үс яг яах гэж байдагийг тайлахыг хүссэн бөгөөд үүндээ хүрч чаджээ.

Шууд дүгнэлтээс хэлбэл, арслангийн энэ үс нь тухайн эрэгчингийн хүч чадлыг илэрхийлэх аж. Гэхдээ дан ганц бас үс биш түүний өнгө бас чухал гэнэ. Үс нь хэдий чинээ хар байна төдий чинээ хүчтэй, бас эмэгчинг өөртөө татах чадалтай гэсэн үг. Шар үстэй байж хэрхэн хар үстэй болох вэ гэвэл 2 наснаас нь хойш ургаж эхлэх үс нь эхэндээ шар өнгөтөй байна. Насанд хүрсэн эрэгчин арслан өөрийн гэсэн сүрэгтэй болохын тулд тулалдах хэрэгтэй болно. Тэгээд тулалдаанд ялалт байгуулах тусам түүний үс нь аажим аажмаар харладаг байна. Энэ процесс нь хэрхэн явагддаг вэ гэвэл тулалдаанд ялалт байгуулвал өөртөө итгэлтэй болж түүний тархинаас нь тусгай хромсом ялгарч энэ нь үсний өнгийг нь өөрчилдөг байна.

Нөгөө талаас бусад арслангуудад өөрийн хүч чадлыг илтгэнэ гэсэн үг. Хар үстэй арсланг ихэнх залуу арслангууд хараад тулалдаад дэмий гэдгийг шууд мэдэх жишээтэй.

Гэхдээ бүх эрэгчингүүдэд энэ нь үнэн байх албагүй гэнэ. Учир нь Кенийн Цүбо арслангийн хүзүүний үс нь тун богинохон аж. Яагаад ийм болсон вэ гэдгийг тэд ингэж тайлбарлажээ. Цүбо нь далайн эргийн ойролцоо оршдог дархан цаазтай цэцэрлэг ба маш бүгчим халуун аж. Тиймд үс нь богино гэсэн жирийн арслангаас ялгаатай зүйл цөөнгүй ажиглагдсан аж. Жишээ нь, тэд газар хэвтэхээсээ өмнө заавал газрын хөрсний өнгөн хэсгийг урд хөлөөрөө хэд самардаад хэвтэнэ. Халсан газрын хөрсийг бага боловч ухахад харьцангуй сэрүүн байдаг аж. Бас ан ав хийхдээ ихэнх сүрэгт эмэгчингүүд голлох үүрэг гүйцэтгэж эрэгчин нь сүүлд олзон дээр буудаг бол энд эрэгчин нь сүргээ тэргүүлэн авладаг аж. Яагаад вэ гэвэл ихэнх сүрэгт эрэгчингүүдийн биеийн дулаан нь харьцангуй өндөр байх бөгөөд шийдэмтгий тулааны үед зориулж энергиэ хадгалдаг байна. Харин энд бол эрэгчин эмэгчин 2-ын биеийн дулаан бараг ялгаагүй.

Мөн хамгийн гайхалтай нь Кенийн арслангууд харьцангуй энэрэнгүй аж. Сүргийн эрэгчин нь өөр эрэгчинд ялагдаж, сүргээ алдвал сүрэг дэхь ялагдсан эрэгчингийн үрийг алдаг ч энд алалгүй сүрэгтээ үлдээж хамгаалдаг байна.

Хамгийн сүүлд нь Дарвины таамаглалд няцаалт өгсөн хамгийн том нотлох баримтыг бичье. Энэ бол эрэгчингүүд тулалдахдаа хүзүү рүү нь дайрдаггүй гэдгийг баталсанд бий аж. Ихэнхдээ арслангууд араас нь дайрдаг байна, урдаас нь биш.

Мэдээ гэж сэтгэгдэл?

2006-07-25T14:54:00.000+09:00

Өнөөдөр уншсан нэг мэдээнийхээ талаар жаал бичье гэж бодлоо.

ttp://www.olloo.mn/modules.php?name=News&file=article&sid=31013&catid=3

Үнэн хэрэгтээ бол энэ талаар хамгийн их сонирхдог л доо. Тэгсэн сэдэвтэйгээ дүйцэхүйц мэдээ болж огт чадсангүй. Уйгагуй уншаад л байлаа. Гэтэл мэдээлэл болох тоо баримт нэгийг ч шинээр мэдэж чадсангүй. Тоо баримтгүй байж сонссоноо, эсвэл бодсоноо сэтгэгдэл маягаар бичсэнийг нь сонин нь хэвлээд ичих ч үгүй уншигчиддаа тарааж байх юм. Захиалж уншдаг хүмүүс ч сэтгүүлчийн мэргэжлээр сурч байгаа оюутнуудын дүнгийн хүснэгтийг харж сонин захиалах биш, арга ч үгүй юм даа. Өөрөөр хэлбэл нийт зах зээл нь өөрөө чанаргүй болохоор аль нь ч ялгаагүй муу юм болов уу. Үгүй ээ, аваргууд захиалгын шинэ улирал эхлэхээр бүхий л мэдээллийн хэрэгслээр алдартай хүн чангааж авчраад рекламандаа оруулаад уралдаад байдаг биз дээ. Тэгвэл ч бас энэ зах зээл нь өрсөлдөөнтөй юм байна аа. Гэдэг чинь чанар, агуулга нь сайжирна гэсэн үг байлтай.

Гэхдээ яг эдийн засгийн хичээл дээр үздэг шиг хэрэглэгчид үнэн зөв мэдээллээр сониноо сонгож чадаж байна уу. Гол шалгуур буюу сонин захиалах хэмжээс нь реклам нь гайгүй байсан уу эсэх. Тэгвэл реклам, бодит байдал хоёр үндсэндээ өөр байдаг гэдгийг мэддэггүй болж таарах нь.

Өөр зүйл рүү хадуураад, төрсөн зангаараа муулаад эхэллээ. Гол асуудалдаа орьё. Бичигчийн бичлэгээрээ нийтэд хэлэх гэсэн санааг эргэн нэг харъя. Тэгвэл улс маань гадны тусламжаар амьдраад байгааг ямар ч тэнэг хүн ойлгоно. Гэхдээ түүний доторх баримт буюу бичигчийг "тойм баргаар" бичээгүй гэдгийг батлах тоо баримт хэрэгтэй. Нэг ёсондоо улсын төсөв нь тэд байгаад, нийт ийм ийм зээл орж ирсэн нь нийлээд төчнөөн боллоо гэсэн тоо баримтыг л би хүсээд байгаа юм.

Эсрэгээрээ ингэж бичиж чадахгүй юм бол сэтгүүлчээр мэдээг бэлдүүлээд цаасан дээр буулгаж, өрх бүрийн үүдийг тогших ямар шаардлага байна. Сэтгүүлч маань ч бас өөрөө өөрийн салбарын бичлэгээ хийж чадахгүй бол энэ мэргэжлээр сурч, яах гэж цаас эрээчиж байгаагаа эргээд нэг бодох хэрэгтэй байх аа.

Олон улсын хэмжээнд бол сэтгүүл зүйг бие даасан бизнесийн салбар гэдэг ч, дор хаяж өрөөтөй байгаа тоо нь үндэслэлтэй байдаг байх аа.

Нийтийн тээвэр

2006-07-24T20:34:00.000+09:00

Улаанбаатар хотод маань шинэ салхи үлээхээр бэлтгэлдээ орж бололтой. Гэхдээ энэ салхийг үлээхээс нь өмнө жаал хошуу нэмэрлэе. Та http://www.sonin.mn/?p=4075 дээрх мэдээллийг уншсан бол бас над шиг л бодох нь лавдаггүй.

Юун түрүүнд ямар нэгэн асуудал байна. Энэ нь "нийслэл дэх нийтийн тээврийн үйлчилгээ"-г сайжруулахад оршино. Яагаад асуудал гарав аа гэвэл, миний бодлоор дөрөв байна.

1. Нийтийн тээврийн хэрэгсэлийн осол их байна. Зорчигчид энэ ослын золиос болж байна.

2. Соёлтой үйлчилгээ гэж юу болохыг хүн бүр мартах шахаад байна. Үйлчилж байгаа хүн нь ч, үйлчлүүлж байгаа зорчигч нь ч тэр.

3. Дотоодоосоо хэтрээд шалихгүй борчуул маань, дэлхийн төвшиний үйлчилгээнээс дэндүү хоцорсон байна.

4. Хэлүүлээд байвал хэлээд байя гэвэл, улмаар нийтийн тээврийн хэрэгсэл нь хотын агаарын бохирдлын хэргийн эзэн багийн гарааны тамирчдад багтаад байгаа явдал.

Эдгээр асуудлыг хэрхэн шийдэж чадах вэ гэдэг нь эхлүүлэх гээд байгаа шинэ төслийн хувь заяаг шийднэ. Үнэхээр эдгээр нь асуудал болоод эдгээрийг шийдэж чадахгүй юм бол шинэ төсөл эхлүүлэх нь утгагүй гэдгийг үргэлж санаасай л гэж хүсч байна.

Бидний хийж заншсанаар зүгээр хаа нэг газраас зээлээр автобус авчраад оруулж ирээд, тв-ийнхэнийг дуудаад бичлэг хийгээд тэгээд л өндөрлөчихвөл дэндүү харамсалтай. Хэн хохирох вэ гэвэл Улаанбаатарчууд, хөдөөнөөс нийслэлээ үзэхээр ирсэн иргэд, хамгийн өрөвдөлтөй нь бид нарийн эрүүл мэнд. Бохир агаар амьсгалаад хордохоос гадна болхи автобусанд уцаарлаж үхүүлэх тархины эд эсээ бодьё. Ялгаагүй улсын нэрийг барьж зээл авах хойно экологид сөрөг нөлөөгүй шинэ технологийн автобус нэвтрүүлэх хэрэгтэй. Автобусны буудал, автобус 2-оо зах зээлийн эрин үед нийцэхүйцээр зар сурталчилгааны хэрэгсэл гэж авч үзэх хэрэгтэй. Бохир заваан байдлаа арилгахад ядаж үүнээс орлого олоод тийм мөнгөний эргэлтийг бий болгох хэрэгтэй.

Мөн хамгийн оновчтой нь энэ төслийг эргээд буух эзэнтэй болгож, түүнийг нийтэд зарлах хэрэгтэй. Албан тушаалаа ашиглаж, хувьдаа завшаж, бидний эрүүл мэндийг хөсөр гишгэвэл хариуцлага тооцоё. Харин эсрэгээрээ хүн шиг өөрчлөлт авчирж, хэн болохоо харуулж чадвал алдаршуулж магтая.

Монголд цагийн хуваариар автобусанд сууж, кондуктарт биш жолоочид мөнгөө төлж сурсан залуус олон бий. Тэдний нэг нь улсдаа дэлхийн ололтоос нэвтрүүлж энгийн олон ардаа гийгүүлнэ гэдэгт итгэж байна. Бас зөөлөндөө сандалдаа шингэсэн дарга нь түр боловч залуустаа боломж олгоосой гэж хүсье.

бидний хот Улаанбаатар

2006-07-23T17:06:00.000+09:00

Оюутан цаг дуусах дөхөж амьдралын эргэлтийн цэг рүү би ойртоно. Хаана ажиллаж амьдрах вэ, ямар ажил хийх вэ, ямар зүйлд санаа зовж, юуны төлөө амьдралаа зориулах вэ гээд л олон асуудал хөврөнө. Эргэн нэг амьдралаа харах торгон агшин.

Мөн түүнтэйгүүр, олон "нүүдэлчин" монголчууд маань хариад очлоо гэхэд хамыгаа ямар орчин хүлээж байгаа бол гэж боддог. Бас одоогийн өөрийнхөө амьдралыг бодно. Энэ нь танийг хэр их харих сэтгэлийн бэлтгэлтэй байгааг асуухаас гадна хэтэвчийг тань тэмтэрээд авчихна.

Маруухан миний баримтгүй тооцоогоор одоо харилаа гэхэд өөрийнхөө одоогийн амьдралыг үргэлжлүүлэхэд ойролцоогоор 300 мянган төгрөг хэрэг боллоо. Харин хариад авах цалин маань зах зээлийн дунджаар 150 мянган төгрөг. Магадгүй би даварч өөрийгөө өндөрт үнэлэж байгаа ч байж магадгүй. Би юу ч гэсэн монголын маань цалингийн доод хэмжээг миний хүсч буй цалин хэд дахин нугалчихаж байна.

Монголд амьдрахад шаардлагатай цалингийн хамгийн доод хэмжээ
(ганц бие залуугийн сарын хэрэглээ)
төгрөгөөр
гадаад хэрэглээ
унаа 200x2x2x30өдөр автобус 24000
өдрийн хоол 1000x30өдөр 30000
хувцас 20000өмд+10000цамц 30000
баар 4долоо хоногт 1удаа70000 28000
хөдөөгөөр аялах ? 5000
гар утас ? 20000
дотоод хэрэглээ
шинэ ном 1x5000 5000
байр хөлслөнө гэж тооцов 100000
цахилгаан ? 20000
ус ? 10000
өглөө оройн хоол (500+500)x30 30000
интернэт 600x2цагx30 36000
бэлэг өгөх найз, хамаатан 5000
гэр ахуйн хэрэглээ оо, сойз, саван 2000
даатгал
нийгмийн даатгал ? 5000
эрүүл мэндийн даатгал ? 1000
хуримтлал 5000
нийт 356000
бүсээ чангалвал 283000

Өнөөдөр ингэж бодоод сууж байтал ийм бичлгэ олсон юм. Өдөрт нэтээр сэхдэг олон олон айлын үүдийн нэг нь байсан ч, зүрхийг зүсээд авсанаараа ондоо байлаа. Бас хотын маань хоомпэйж газрын зураг зэргээр контэнцээ баяжуулж татвар, зээл хоёрыг дэмий зараагүйгээ илэрхийлсэн байсан нь маш их таалагдлаа. Мөн дараа дараачийн алхам болгож нийтийн тээврийн үйлчилгээний шинэ төсөл зэрэг мануусынхаа үхэх сэхэхийг шийддэг асуудал боловсруулалтаа нээлттэй болговол бүүр гялайх нь тэр. http://www.ulaanbaatar.mn/index.php?option=com_content&task=view&id=4878&Itemid=510

Холбогдсон үгс

2006-07-21T04:38:00.000+09:00

...

Холоос гvйдэлтэй борлог минь
Сулдаа ганхам жороо доо,
Голоос хайртай амраг минь
Шєнєдєє гэрэлтэм царайлаг даа.

Сэрvvн булгийн усанд
Цэлмэг тэнгэр гэрэлтэх шиг
Ариун зvрхний гvнд
Цэвэрхэн дvр чинь тодорно.

Атар хээрийг чимэглэсэн
Алаг цэцгэнд би дуртай
Ариун хайрыг минь булаасан
Амраг чамдаа би хайртай.

Жороо борлогоо тэшvvлсээр
Жороо тавьсгээд очно доо,
Жаалхан чи минь инээсээр
Баахан гэрэвшисгээд золгоно доо

Хүн гэдэг чинь хүнээрээ дутаж явдаг юм
Хорвоо гэдэг чинь хайраар дутаж явдагтай адил

Бадамлянхуа гоолиг цэцэг
Бахдам сайхан ургадаг гэнэм
Аглаг хээр нутагт минь ургадаггүй ч
Ардын дуунд магтан дуулнам

Амрагийг хайрлах хайрын сэтгэл
Аяндаа тэгж сэтгэлд үүснэ.
Халуун янагт дурлаагүй ч гэсэн
Залуу хүний сэтгэл гэгэлзэнэ.

Аавын охидыг би хардаг ч
Аашаан дэлгэж хөөрөхийн цагт
Аалиараа гайхуулах чиний дүр
Бодлын үзүүрт намайг чиглүүлнэ

...

Бадамлянхуаг чамтай зүйрлэе
Бадарчин шүлэгчид чадах нь л энэ
Бариад бэлэглэх чадалгүй түүнд
Барагцаалж хэлэхээс өөр нь үгүй

Өнчин шүлэгчийн үгийг бүү сонс
Үгнээс өөр зэвсэггүй түүнд
Үйлдлийн үнэнийг ухаарах цагт
Өөрийгөө бас шүлэглэж гарна

Хариу нэхээгүй сэтгэлийн өргөл
Хаанаас ч оломгүй хайрын аргамжаа
Зөвхөн чамаас асууя
Зөрж өнгөрсөн хэн нэгнээс биш

Жич: Ах эгч нарынхаа цахим хуудсыг уншаад урам авсан буй заа.
http://mirror.biirbeh.com/index.php

Бага улсын том тамирчид

2006-06-21T13:25:00.000+09:00

Тринидад Тобагогийн улсын хөл бөмбөгчдийн хувьд Германы ДАШТ "дууслаа".

Тэд нэг ч ялалт авч чадалгүй, 2 ялагдаж нэг тэнцссэн үзүүлэлтээр тэмцээний дараагийн шатанд шалгарч чадсангүй. Гэхдээ дасгалжуулагч Бэнхаккаа үүнд гонсойлгүй өөдрөг байгаа гэнэ. "- Манай багийг 0-6, эсвэл 0-8-аар хожигдоно гэж байсан. Манай баг амжилттай тоглосон гэж бодож байна. " гэлээ.

Эхнийхээ тоглолтондоо Шведтэй тэнцэж хүн ам нь ердөө 1 сая 500 мянга гэж бодогдмооргүй гайхам тоглолтоороо хөгжөөн дэмжигчдийн сэтгэлийг хөдөлгөж чадсан баг байлаа. Тэдний шантралгүй тоглолтоос сурах, үлгэр авах зүйл олон. Жижиг улс жижигддэггүй үлгэр гэлтэй.

"Дэлхийн аварга яах аргагүй ондоо юм аа. Энэ тоглолт миний эх орныхоо төлөө талбайд гарсан сүүлийн тоглолт болно байх аа. Тийм болохоор хамгийн их сэтгэл хөдөллөө. " гэж багийн тулгуур болсон Ёок ярьлаа.

Мэдээний эхийг http://www.asahi.com/sports/fb/KYD200606210010.html ээс авав.

Википедиагийн танилцуулга

2006-05-28T03:40:00.000+09:00

Интэрнэтийн хөгжил нь нийгэмд янз бүрийн өөрчлөлт авчирч байгаа билээ. Өнөөг хүртэл заавал ном сонин уншиж, эсвэл учир мэдэх хүнээс асууж байж олж авч байсан мэдлэгээ интэрнэтэд холбосон компьютэрээр бас олж авч чадах болсон юм. Зарцуулах хугацаа нь ч бас хэдэн мянга дахин богиноссон билээ. Энэ шинэ ойлголт нь интэрнэтийн авчирсан нээлтүүдийн нэг юм. Энэхүү интэрнэт бол "мэдээллийн сан" гэсэн ойлголтын бий болгосон ач тусыг хүртээд бүр 7-н жил болж байна.

Ингээд нэг харсан чинь надад бас олонтойгоо хуваалцмаар шинэ мэдлэг, мэдээллүүд байгааг бага багаар олж харсан юм. Энэ дотор миний үзэл бодол, сэтгэгдэлээс гадна загаднаад ёрөөсөө зүгээр байлгахгүй байгаа нь "ёрөнхий ойлголт" гэж хэлж болох мэдлэг. Тэгээд яг энэ загаднасан газрыг маань зөөлхөн илж өгсөн нь "Википедиа" юм.

Энд өөрийн мэдэх болон дуртай сэдвийнхээ талаар судалсан мэдээллээ нийтэд дэлгэж тавих боломжтой юм. Тэрнээс гадна бусад хэл дээр байгаа бэлэн материалыг зүгээр орчуулаад тавьсан ч болно. Ингэснээр гадаад хэл хараахан сураагүй байгаа ч мэдээллийг хүсэмжилж байгаа элэг нэгт анддаа тус боллоо гэсэн үг.

Сүүлд нь хэлэхэд жаахан чөлөөт цаг гарсан үедээ, эсвэл уйдаад юу хийхээ бодож байгаа таньд ийшээ ороод үзэхийг зөвлөж байна. Хүнд тустай юм хийсэндээ та ч бас сэтгэлийн ханамж ав. Алийн болгон "мөнхийн хэрэглэгч" байх вэ дээ, хааяа ч гэсэн "нийлүүлэгч" болоход юу саад болох вэ. Харин нэг анхаарах зүйл нь таны оруулах мэдээлэл нь үнэн зөв болоод хувь хүний сэтгэлийн хөдлөл, үзэл бодол, сэтгэгдэлийг агуулаагүй байх явдал шүү.

Мэдээллийн үнэн зөв байдал

2006-05-24T14:57:00.000+09:00

Зөв мэдээллийг авахад их хэцүү болжээ. Зөвхөн нэг сайтнаас мэдээ уншаад тэрийгээ үнэн мэдээлэл болгож ашиглах зоригтой хүн ховордсон ч гэж хэлж болно.

Жишээ нь, http://tv5.mn/tv5/index.php?page=news&nid=391 гэсэн линкэн дээр буй мэдээн дээрх хүмүүсийн нэр болон зарим баримт нь үнэн баттай бус байна. Агуулга нь угаасаа сэтгүүлч өөрөө мэдээллэж буй учир миний шийдэх асуудал биш. Харин нэр ус гуншин, байгууллагын нэр гэх мэтийг хянуур зөв бичээстэй байгаа эсэхэд эргэлзсэнийх. Жишээ нь мэдээн дээр гарч байгаа хүмүүсийн нэрийг засвал,
Намба Хазуко - Намба Казуко,
Катагово - Кадокава,
Нобелийн шагналт зохиолч Инава Ясуши - Нобелийн шагналд нэр дэвшиж байсан зохиолч Иноүэ Ясуши

эдгээр байна. Үг өгүүлбэрийн алдаа гэвэл "үйл ойлголцол" биш "үл ойлголцол" гэх мэт.

Энэ бичлэгээрээ дээрх мэдээллийг бичсэн сэтгүүлчийг буруутгах гээгүй юм. Энэ мэт алдаа гаргахгүйн тулд нийт "тархийг удирдагч" алтан үзэгтэй сэтгүүлчидээ хүндтэй албандаа дүйцсэн ажил хийгээсэй л гэж хүсэх гэсэн юм.

Монголд л ийм асуудал гараад байна уу гэвэл бас бус улсад ч бас энэ мэт мэдээнйи үг үсэгний алдаанаас үүдэлтэй эндүүрэл цөөнгүй ажиглагддаг.

Google-ийн баримталдаг 10 гол зарчим

2006-01-17T00:37:00.000+09:00

Энэ бичлэгээрээ орчин үеийн IT технологийн үрийг нийтэд хүргэдэгээрээ алдартай Google компанийн олонд хараахан танигдаагүй нэгэн царайг танилцуулъя. Амжилтыг олсон хэн хүн нууцтай байдаг. Тэгвэл Google-ийн нууц нь дэлхийд тэргүүлэх техник хангамжаас гадна энэхүү шинэ хэлбэрийн компанийг үүсгэн, үйл ажиллгааг нь удирдан залах "менежмэнт"-нд нь бий гэнэ. Учир нь мэдээллийн технологийн чиглэл ирээдүй гэгдэж хөрөнгө оруулалт ханатлаа хийгдсэн энэ салбарын компаниуд тухайн үеийн "IT bubble"-ийг сөрж чадалгүй "хагарч" байхад, өөрийн дотоод дархлаагаараа амьд үлдэж чадсан цөөнгүй ".com" компаниудын нэг билээ. Энэ нь IT салбарын компаниудын тогтсон удирдлагын хэлбэр байгаагүй үед, огт өмнө нь хэрэглэгдэж байгаагүй "шинэ менежмэнтийн арга хэлбэр"-ийг туршиж үзэж тэр нь "зөв чиглэлтэй" байжээ гэдгийг нь батлана байх аа. Google-ийн талаар тодорхой мэдээлэлгүй бол хоосон магтаал болж хувирах учир тэдний үйл ажиллагаандаа баримталдаг гэх 10-н зарчмыг тольлуулъя. Таниас ч бас өөрөө танилцаад, өөрийнхөө удирдлагын туршлага дээрээ үндэслээд шударга шүүмжээ доор бичиж үлдээхийг хүсье.

1. Бүл нэмэхийг бүгдээрээ шийдье.

Шинэ боловсон хүчин хэрэгтэй болсон үед ихэнх байгууллагуудад энэ ажлыг дангаараа "хүний нөөцийн хэлтэс" хариуцдаг бол тус компаниуд түүнтэй яг хамт ажиллах багийнхны оролцоог илүүд үздэг гэнэ. Сул тал нь гэвэл цаг их зарцуулагдаж, үр бүтээлгүй мэт санагдавч угаасаа чухал асуудал учир цаг авах нь аргагүй гэнэ.

2. Ажиллах орчинг нь бүрдүүлж өг.

Шургуу ажиллаж байгаа инжэнэр хүн төвлөрч ажилдаа ороход хэрэгцээтэй зүйлсийг нь бүрдүүлье гэж зорьсон гэнэ. Жишээ нь бялдаржуулах танхим, хувцас угаалгын өрөө, хатаагч шүршүүр, хоолны газар гээд ихэнх нийгмийн халамжын хэрэгцээг нь бодож. Бүүр усан бассейн хүртэл бий гэнэ.

3. Хамтарч ажиллаг.

Ихэнх ажлууд төсөл хэлбэрээр явагдаж, түүнийг гүйцэтгэгч нь нэг баг байх гэнэ. Энэ нь нэг ёсондоо бүхий л ажлыг баг гэсэн нэгж гүйцэтгэнэ гэсэн үг ажээ. Тэгээд нэг багийнхан аль болох ойр байж санал бодлоо солилцож өгөөжтэй үр дүн гаргахыг зорино. Магадгүй таны төсөөлж байгаачлан бүхий л харилцаа нь интернэтээр явагдах мэт боловч мэйл бичээд хариугаа хүлээн сууна гэх мэт асуудлыг бодолцон нэг дор байхыг эрхэмлэнэ гэх. Түүнээс гадна хэлэлцэж ярилцах асуудал бол бусад ойр байгаа шууд оролцоогүй хүмүүстээ садаа болохгүйн үүднээс тусгай хэлэцүүлгийн өрөөг ашиглах нь цөөнгүй гэнэ.

4. Ойр харилцаатай байж дор нь тайлагнаж байя.

Нэг багийнхан бие биеэнтэйгээ шууд ярьж болохоор ойрхон байвал төдий чинээ үр дүнтэй харилцаа бий болдог гэнэ. Хэн юу хийж байгаа нь ч бусаддаа ил болж, нийтдээ хамтдаа нэг зорилго руу тэмүүлж байгаагаа илүүтэйгээр ухамсарладаг болох ажээ. Мөн өөрийнхөө ажлын тайланг долоо хоног бүр цахим сүлжээгээр цацах учиртай аж. Ингэснээр төслийн ерөнхий явц, хэрэгжилтийг ч хянахад амар ажээ. Дашрамд дурьдахад бидний мэдэх G-mail маань эхлээд beta хэлбэрээрээ (туршилтын загвар) компани доторх сүлжээний үүргийг гүйцэтгэж байгаад, нийтийн хэрэгцээнд нийцэх нь батлагдаж нийтэд нээлттэй (яг үнэндээ бол хэн нэг нь танийг уриснаар шинэ хэрэглэгч орно гэсэн горимтой.)болсон гэнэ ээ.

5. Хоолоо өөрөө бэлд.

Ажлын явцад мэдээллийн хэрэгцээ байнга гарна. Гэхдээ энийг хүн бүр дор бүрнээ юу хэрэгтэй байгаагаа олж болохуйцаар мэдээллийн сан бүрдүүлснээр шийдэж чаджээ. Ингээд хэрэгтэй мэдээллээ зах хязгааргүй интэрнэт сүлжээ болон дотоод сүлжээнээс олж авах нь.

6. Бүтээлч залуусыгаа дэмжээд өгье.

Хүний идэвх санаачлагыг нь хөхүүлэн дэмжиж чадахгүй бол сайн удирдлага гэхэд хэцүү. Ер нь аливааг сонирхож өөрийн хувь нэмрийг харамгүй зориулъя гэсэн хэн бүхэнд яг оногдсон ажлаа хийж байх ёстой үе байсан ч нийт ажлын өдрийнхөө 5-ны нэгийг бол ийм үйлсэд зориулахыг нь зөвшөөрдөг ажээ. Мэдээж эдгээр нь компани доторх төслүүд зонхилдог ч нийтийн тусын тулд учир оролцогчид олон гэнэ. Хамгийн анх энэ санаа гарсан нь тэдний ажлуулдаг байсан санал хүсэлтийн хайрцагт ирсэн нэгэн санаа байжээ. Ер нь сайн саналыг сонсолгүй өнгөрөөхгүй талаар анхаарж ажилладаг бололтой.

7. Ганцаараа шийдсэн биш бүгдээрээ дэмжсэн замаар урагшаа.

Компанийн лидэр буюу түүнийг залан чиглүүлэгч захирал(?CEO) нь бүгдийг шийдэгч баатар байна гэсэн нь ерөнхий ойлголт буй заа. Энэ нь "modern corporate myhtology" гэдэг ойлголт байх л даа. Гэхдээ тэдний сонгож байгаа нь болохоор "бүгдээрээ хэлэлцвэл буруугүй" юм байна. Энэ нь шийдвэрийг удаашруулах ч, нэг хүнээс хараат байдлаас ангижруулж өгч байгаа юм л даа.

8. Бухимдаад яах вэ дээ.

Нийтээрээ үйл хэргийг авч явах учир бусдыгаа хүндэтгэж байх нь юунаас чухал гэнэ. Мэдээж үзэл бодлоо хэлэлгүй бүгд за гээд байвал олуулаа байхын хэрэг байхгүй л дээ. Гэхдээ нийтээрээ байхад зүй зохистой байгаасай л гэсэн үг байх даа. Энэ бол миний санаа.

9. Баттай баримттай байж шийдвэр гаргая.

Тоо баримт, мэдээллийг сайн судалж зөв үнэлэлт дүгнэлт өгөх нь төсөл буюу дараа дараачийн алхам нь амжилт олох эсэхд хамаатай болоод ирнэ.

10. Тогтмол харилцаатай байж цагаа хэмнэе.

Та энийг хараад жаахан гайхаж магадгүй. Гэхдээ оновчтой харилцааны аргыг сонгоё гэж эрэлхийлэхгүй бол хичнээн их цаг үүн дээр алддагаа та төсөөлөх ч үгүй. Тус компаний хувьд гэвэл баасан гариг бүрт тогтмол цугларч тайлан буюу мэдээллийн чанартай явагддаг гэнэ. Мэдээжийн хэрэг уух юм бэлэн байна. Ер нь тогтмол уулзаж ажлын явц болон шинэ мэдээллээ солилцоно гэдэг нь маш чухал бөгөөд иймэрхүү 100 хувь албаны бус яриа нь ажилчдын хоорондын нөхөрсөг уур амьсгалыг бүрдүүлж өгдөг байна.

Дурсамж амьлах агшин

2006-01-06T01:35:00.000+09:00

Цаг орой болсон ч ажил дуусаагүй л байлаа. Нэг л хөдөлгөөнөө удаан цагаар
хийж зогсоход минь толгойд элдэвийн зүйл эргэлдэж эхлэв. Багын хөгтэй явдал, битүүхэн сэтгэлээ өгсөн цайлган охины дүр...

Дурсамжинд умбахад минь садаа болох зүйл байсангүй.

Цаг хугацаа улиран өнгөрөвч сэтгэл алдарч явсан чамтайгаа би уулзвал, яг арван жилийн үеийн цайлган сэтгэлээрээ чи над руу инээмсэглэнэ. Би ч бас үрчлээтсэн сурагч нүдээрээ чамайг ширтэнэ...

Бидний хамтын дурсамж цоожтой авдраасаа олон жилийн тоосоо гөвөн өндийж, дахин нэг
сэтгэлийг хөглөнө.

Нар ээсэн хаврын тэр өдөр одоогийн бид 2 биш тэр жилийн томоогүй 2 жаал л дахин уулзана.

Өдрийн тэмдэглэлийн шинэ ололтууд

2006-01-04T11:33:00.000+09:00

Өдрийн тэмдэглэлдээ ололтоор тэмдэглэдэг хүн их өөдрөг байдаг гэнэ. Тэгвэл хэн бүхэн өөрийн өдрийн тэмдэглэлдээ тэр өдөр болсон сайн сайхан зүйлээ бичээд байвал бас л ололтоор дүүрэн харагдана.

Энэ нь өөдрөг сэтгэл хүнийг урагш нь дуудаж, сэтгэл санаагаар дэмждэгийн илрэл юм л даа.
Гэхдээ тэр өдрөө болсон зүйлээ нэг нэгэнгүй бичих хандлагатай болох гээд байдаг нь өдрийн тэмдэглэл хөтлөхөд бас анхаарах зүйл хэрэгтэйг хэлээд байгаа юм. Ингээд өөрийнхөө сонссон өдрийн тэмдэглэл хөтлөх 4-н чухал чанарыг толилуулъя.

1. Өдөрт 3 мин. Цаг зарцуулах нь зүйтэй ч, таньд олдсон нь 3 мин гэж бодоод бичихээр аяндаа яг сэтгэлд хоногшсон буюу ингэе тэгье гэж сэтгэл шулуудсан зүйлээ бичих юм.

2. Сэтгэл хөдөлсөн зүйлээ. Хүн сэтгэл хөдлөлөөрөө ер бусын зүйлийг хийх чадалтай болдог. Мөн мөрөөдөж зорьж буй зүйлээ байнга бичиж тэмдэглэх нь эерэг нөлөөтөй гэнэ. Бидэнд их бага мөрөөдөл их байдаг. Тэрнийгээ байнга өөртөө сануулж, өөрийгөө ухааруулж байх нь үр дүнтэй гэнэ. Гэхдээ дарамт бол биш шүү.

3. Баярлаж талархсан сэтгэлээ. Хүнд талархсанаа баярласнаа бичиж байна гэдэг их сайн зүйл гэнэ. Хүн баярлаж, талархаж түүнээсээ хүч, урам зориг авдаг гэнэ.

4. Өөрийгөө таньж мэдсэнээ. Нэг ёсондоо өөрийг ажиглаж бичсэн нь тэмдэглэл юм. Тиймд гарсан ахиц, чаддаг болсон зүйл хийсэн зүйлээ тэмдэглээд байснаар та өөрийгөө хэрхэн хөгжиж буйг улам илүүгээр мэдрэх болно. Өөрийгөө танин мэднэ.

Та ч бас өдрийн тэмдэглэл хөтлөөд өөрийгөө танин мэдрээсэй.

Өөрийгөө хөгжүүл хөгжөө, Бүү гуни.

2006-01-01T17:18:00.000+09:00

Сэтгэл тань тавгүйрхэж өөрийгөө голох үе таньд ч бас байдаг байх. Надад ч бас нэлээдгүй тохиолддог. Энэ үед зүгээр эргэцүүлж биш гутарч гуних минь давамгайлчихдаг юм.

Ер нь алийн болгон гуних вэ дээ. Гунихад ч бас хугацаатай гуньж байя. Яг л шалгалтыг авах цагтаа аваад дуусагчихдаг шиг. Хүний сэтгэлийн хөдлөл бол хугацаа зүйлээр ч хэмжигдэхгүй, эдийн засагт байдаг шиг сэтгэл ханамж хэрэглээ ихсэх бүрийд нэмэгдэхгүй нь үнэн. Гэхдээ л таныг дэмжиж түшиж таниас ихийг хүсч байгаа дотныхон, өдийг болтол нөмөр нөөлгөндөө бөөцийлсөн эх орныхоо итгэлийг даахын тулд хааяа нэг үүнийг хяная. Дараа нь бас харамсахгүйн тулд.

Сайтар бодвол гутарна гунина гэдэг нь ер нь завтай хүний ажил шиг. Тиймд эргээд яаж өөрийгөө завгүй болгох вэ гэдэг рүү орно. Мэдээжийн хэрэг тэрхүү санаанаас гарч өгөхгүй байгаа асуудлаа шийдэж бас болно мөн зүгээр л тэс ондоо зүйл рүү чиглэж хүчээ үзэх гэсэн 2 сонголт байна.

Дараагийн нэг чухал зүйл бол "Тууштай хийгээд үз шантралгүй Тэгвэл чи үрийг нь амсана (継続は力なり=keizoku ha tikara nari )" гэдэг үг байдаг шиг　зорьсон тэрхүү чиглэл рүүгээ төлөвлөгөөтөйгээр тэмүүлье. Маш энгийнээр бол өдөр тутмынхаа цагийн хуваарьт бага боловч тэрэндээ зарцуулахаар цаг гаргаад байя. Таны ойр дотныхон ч бас таны өөрийн цагийн хуваарилалтыг хүндэтгэж садаа бүү болог.

Бүрхэгээр, нэг зүйл сонгоод мартмаар байгаа зүйлээ, эсвэл бодит байдалыг сайжруулая гэж хэлсэн хэдий ч одоо бага зэрэг дэлгэрүүлэе.

Бодит байдалыг сайжруулахад тань бол тэрхүү орчинд тань тань шиг л оролцоотой байгаа хүнтэйгээ, хүмүүстэйгээ харьцаж, асуудлаа хамтдаа дахин нэг хараад, харилцан ярилцаад шийдье. Ганцаараа шаналах нь хамгийн тусгүй зүйл бөгөөд улам л өөр лүүгээ чиглэх нь олонтаа. Бас нэг зүйл бол бусадтай харилцаад ирэхэд яагаад ч юм сэтгэл санаа өөдрөг байх үе бас байдаг шүү дээ.

Харин тэс ондоо зүйл хийгээд үзэх бол, юун түрүүнд өмнө нь оролдож үзээгүй шив шинэ спорт ч юм уу, урлагаар хичээллээд үзье. Мөн өмнө нь хийх гээд боломж бололцоо олддоггүй байсан зүйл бол бүүр их хийе хичээллэе, өөрийнхөө ур чадварыг арвижуулья гэсэн сэтгэл тань амархан шантрахгүй чин зориг болон хувирах биз ээ.

Энэ миний чиггүй, бүрхэг зөвлөгөө байлаа. Таньд тус болдоггүй юм аа гэхэд нэгийг бодогдуулсан бол болох нь тэр. Эцэст нь хэлэхэд гунихад хэзээ ч оройтохгүй харин гуниж, гиюүүрч өнгөрөөсөн хайран цаг таньд эргэж хэзээ ч олдохгүй шүү. Энэ үг бол өөртөө ч бас сануулж байгаа үг болноо.

Дунд ангийн хүүхэд бодлоо хэлж чадахгүй байна

2005-12-21T04:12:00.000+09:00

Боловсрол юунаас эхэлдэг вэ гэдэг бол маш өргөн хүрээний асуудал. Гэтэл хүн болгонд боловсрол хэрэгтэй. Тэгэхгүй бол өнөөгийн төрийн өндөрлөгүүд ч, тэднийг сонгогчид ч ажлаа зөв хийнэ.

Юун түрүүнд энэ удаад танилцуулах агуулга бол хүүхэд төвтэй сургалт юм.

Энэ нь монгол хэлний хичээлийг сонирхолтойгоор явуулж болох тийм агуулгын талаар юм.
Хүүхдүүд хичээл дээр зүгээр л суугаад багшийг сонсоод эсвэл сурах бичгээ байх биш өөрсдөө энэ хичээлийн агуулгыг гаргах юм.

Жишээ нь, тэд хичээл дээрээ сурах бичгээ гаргаад нэг сэдэвийг уншиж байна. Эхлээд багш нэг хүүхдийг түрүүлж унш гэнэ. Тэгээд тэр хүүхэд дараагийн догол мөр хүртэл уншаад сууна. Гэхдээ суухаасаа өмнө, түүний дараа хэн уншихыг шийдээд сууна. Гэх мэтчилэн сэдэв дуусан дуустал багшийн оролцоогүйгээр хүүхдүүд өөрсдөө уншаад явах болно.

Гэхдээ энэ дунд ойлгоогүй зүйл гарч ирж болно. Тэгвэл багш тайлбарлах болно. Гэхдээ үргэлж л багш өөрөө бүгдийг мэдэгч байж ангийн бусад гишүүдийн оролцоог бооглох биш, тэднээс өөрсдөөс нь эргүүлж асууна.

Асуулт гарч ирсэн хойно, хүүхдүүд гар өргөж тус тусынхаа бодлыг хэлье гэх болно. Мэдээж маш хүнд асуулт бол багш л тайлбарлахаас өөр аргагүй ч, тэрний дотор нийтээрээ хэлэлцээд олж болох асуултууд бас бий.

Ийнхүү асуултын хариуг хүүхдүүд ээлж ээлжээрээ хэлээд явахад багш бол үүнийг нэгтгээд самбар дээр бичээд явна. Мөн хүүхдүүд ч бас дараа дараагийнхаа гар өргөөд бодлоо хэлэх гэж байгаа хүүхдүүдийг өөрөө сонгоод явна.

Багшийг нийт гаргасан санаануудыг нэгтгэж байхад нь ч бас дундуур нь асуулт асууж болно.

Бусдыг сонсож чаддаг хүн өөрийнхөө дотор тэр хугацаанд тунгааж түүнд үнэлэлт дүгнэлт өгч чадна гэдгийг л харуулах гэж багш их зорьсон бололтой. Мөн хичнээн сайн сэтгэсэн ч түүнийгээ зөвөөр нийтэд хүргэж сурах нь энэ хичээлийн зорилго юм.

Энэхүү бичлэгийг бичих болсон шалтгаан нь Канэзава Их Сургуулийн Боловсролын тэхимийн дэргэдэх бага сургуулийн "сурвалжлага" гэдэг нэртэй хичээл юм.
Дэлгэрэнгүйгhttp://www.nhk.or.jp/wakuwaku/jugyo/050522.html

Монголын суут эрдэмтэн Бямбын Рэнчин гуaйн оюутан ахуйн дурсамж

2005-12-19T03:43:00.001+09:00

Монголын суут эрдэмтэн Бямбийн Рэнчин гуaйн нийтлэлийг толилуулахад таатай байна. Сүүдэр зургын дүрс дэлгэц дээр тусч байгаагаас дутуугүй тодхоноор аль эрт өнгөрсөн цагийн юм сэтгэлд ургуулдаг, хүний сэтгэлийн дуртадгал гэж сонин юм даа. Hийслэл Улаанбаатарын олон бага, дунд, дээд сургуулийн сурагч оюутнуудыг өглөө хичээлдээ суух гэж явахыг үзэхэд гуч гаруй жилийн өмнө Лeнинградийн дорно дахины хэл бичиг судлах сургуульд суралцаж явсан мини санаанд ордог. Манай тэр сургуульд Зөвлөлтийн нэрт эрдэмтэн багшилдагсан. Тэр багш нарын дундаас Бартолид гэдэг эрдэмтэн багш тун ч чанга, тун ч шаардлага хатуу багш байдагсан. Хичээлд нь 2 монгол мөн узбэк, азэрбаджан, киркиз, таджик, туркмэнистан бүгд 40-өөд оюyтан монгол турк хэл судлалын эрдэм шинжилгээний сeминар гэдэг ангийнхан хятад, япон, пэрс хэлний ангийнхантай нийлж суудагсан. Анхны жил билээ. Багш хичээл зааж, маш намуухан дуугаар яридаг. Сүүлдэcхийж танхимд орвол, арын суудалд суухад хүрдэг байлаа. Тэгээд "Багшаа сайн сонсогдохгүй байна" гэхэд: - Сонсоё гэвэл та нар дуулах байлгүй дээ. Би настай хүн, үүнээс өндөр дуугаар хэлж чадахгүй гэдэгсэн. Тэгээд энэ сэдвээр холбогдолтой зуйлс уншъя гэвэл, орос, англи, франц, гeрманаар тийм тийм тулгар бичгүүд бий гэдэг байлаа. Түүнийг нь сонсоод л гол нь багшийн хэлснийг гүйцэд тэмдэглэж авах гээд л өөр өөрсдийн хэлээрээ таталдаг байж билээ. Тэгтэл 1 мэдсэн улсын шалгалт болов. Залуу хүн 1 юм сонсвол тогтоох нь амархан, чихээр сонссон зүйлээ тэмдэглэж авсантайгаа нийлүүлж уншаад л орлоо. Хэлснийг нь хэлээд эхэлтэл багш баахан дургүйлхэж: - Та нар миний хэлснийг л давтаад хадны цуурай шиг. Би ингэж шалгалт авахгүй ээ. Миний хэлсэн номнуудаас үзээд, заасантай минь харьцуулан, өөрийнхөө бодсон ухамсарласнаа хэлнэ үү гэсэн юм. Бид ч сандаран, сургуулийнхаа номын санд хэдэн орой шөнө дөл хүртэл сууж билээ. Монгол оюутнууд англи, гeрман хэл үздэг байлаа. Бусад зарим нь франц хэл үздэг тул, зарим нь герман, зарим нь франц тулгар бичгүүдээс уншин, бие биендээ ярьж санал бодлоо ярилцан хэлэлцэж энэ шалгалтыг өгч байсан. Тэгэхэд оюyтан хүн дунд сургуулийн сурагчтай адил багшийн хэлснийг тогтоогоод л явдаг бус тулгар бичгүүдийг үзэн өөрөө юм бодож шинжилж сурдаг ёстой юм байна гэдгийг шаардлага ихтэй багшийн ачаар анхны жилээс ухаарч авсансан. Сайн сураагүй хэлээр тулгар бичгийг хэдүүлээ элбэж, толь бичиг барьцгаан, нэгнийхээ мэдэхгүйг нөгөөх нь тусалж оролдохдоо эрдэм шинжилгээний ажил хэтдээ хийх зорилготой хүнд гадаад хэл зайлшгүй хэрэгтэйг ухааран бас биe биeдээ туслалцан хамтран ажиллах нь үр дүнтэй юм гэдгийг эхний жилээс ойлгосон билээ. Багш маань хааяa ажил ихтэй гээд хичээл 6 цохихын үест байрнаасаа гарч 7.00 шахахын алдад сая сургуульдаа ирдэг байв. Бусад хичээлийн адил 9 цагаас болговол яaна гэж багшаас гуйхад "Цагаа зөв ашиглах нь нас уртасгах арга юм аа. Би нас дээр гарсан хүн амьд байгаа дээрээ хийх юм их." гээд болдоггүй. Бид баахан хаширч, өглөө ийм эрт гүйлгэх гэж дээ гэж боддогсон. 1 өдөр нөгөө монгол оюyтан бид 2 баахан оройтож багшийг ном дэвтэр бариад ангидаа орох гэж байх үеэр хүрч ирээд хаалгийг нь нээж багшийг оруулаад хойноос нь орох гэтэл, хаалгаа хаан оруулсангүй. Хойноос татаад ортол "Ангид хамгийн сүүлд багш нь ордог журамтай. Та багш бол энэ ном бариад хичээл заа!" гээд хаалга хаан 2- р цагийн завсарлагааны сүүлээр сая ангидаа орж билээ. Яaсан ч дэндүү чанга багш вэ? гэж бодож суутал, Багш: - За би хичээлээ үргэлжлүүлэхийн өмнө хэдэн үг хэлье. Би хаант засгийн үед энэ хотыг Пэтэрбүрг гэж байх үеэст сургууль хийж байсан хүн. Тэр үеийн бидэнд та нарын адил бэлэн юм байсангүй. Гэр ядуу, оюyтан өвөл цаг, хагас, бүтэн сайнаар олон давхар байшингийн оройн цас буулгаж, хэдэн мөнгө олж, бас олдвол баячуудын дунд сургуулийн хүүхдэд хичээл зааж, ганц нэг төгрөг олж сургуульдаа явдаг байсан. Та нар улсаас цалин авч, орон сууц, юy идэх, юy өмсөх билээ гэж зовохгүй ганц сайн сурахыг хөөцөлдөх бүрэн бололцоотой байхад сурахыг шамдахгүй залхуурч яаж болох вэ гэж баахан үглэв. Бодоод байхад багшийн үг нээрэн зөв байж билээ. Тэгээд хатуу шаардлагатай, ачит сайн багшийн биднээс шахаж шаарддаг, цагаа нарийн ашиглан, үзэх хийх юмаа цаг хугацаанд нь амжуулж үргэлж мэдлэгээ зузаан болгохыг шаардан сургасан нь надад тус болж тэр шаардлагатай чанга багш нарынхаа ачийг үргэлж санаж явдаг. Тэдний ийм хатуу шаардалагатайн хүчээр би юм сурахын замд орсноо хэзээ ч мартдаггүй бодож явдаг. Тэгээд манай залуучууд оюутнуудаа юм сургах гэсэн хатуу шаардлагат багш нарынхаа сургаж шаардахад энэ л багш дэндүү хатуудаж байна гэж бүү залхуураасай. Залуус та нарыг эх орноо гэсэн чин сэтгэлтэй, агуу мэдлэгтэй, тэгш эрдэмтэй боловсон хүчин болох ёстой гэж чин зориг барьж хичээгээсэй гэж өвгөн буурал болсон миний биe оюутан байх үеэ санаж, зөвлөлтийн ачит багш нараа дурсан энэ хэдэн мөрийг эвлуулэн бичлээ. Эртний "Монголын нууц товчоо"- нд манай өвөг дээдсийн эрхэм мэргэн нэгэн үг бий: Монголун жа Андагар буй жа гэсэн энэ үг одоогийн аялгуугаар "Монголын за андагаар буй заа" гэсэн уг. Андагаар гэж тангараг гэсэн уг. "За" гэж хэлбэл тангарагаа гэсэнтэй адил, заавал тэр зорьсон амласнаа биeлүүлнэ гэсэн маш учиртай үг шүү. Хийнэ гэж амласан юмаа тэр амласан хугацаанд нь биeлүүлнэ гэдэг үг бол хувийн хариуцлага, ухамсарын өндөр тэмдэг, хийнэ гэсэн ажлаа цаг хугацаанд нь биeлүүлэхийн үндэс шүү. Анд нөхөддөө, албан газар, сургуулийн олон залуус хичээн бодоцгоож яваасай. Энэ бол соёл боловсролтой хүний эрхэм зорилго, манай шударга ардын ёс шүү гэж засгийн үеэс эрдэм ном сурч, эх орныхоо цэцэглэн мандахад хувь нэмрээ оруулах олон залуучуудад сэтгэлд ургасан дуртатгал, бодож санадагаа бичлээ.

Эх сурвалж: "Залуучуудийн унэн" сонин. 1958.12.26, дугаар 143

Жич Гадаадад сурна гэдэг ховор завшаан хэн хүнд олдохгүй. Олон аавын хүүхэд энэ завшааныг зүүдэлж хонож байхад энэ нь одоо миний гарт байна. Хэн хүнээс илүүтэйгээр хичээж зориглохыг их хүн Рэнчин гуайн амнаас сонссон хойно хойш сууж үл болмуй.

Мөн энэхүү бичлэгийг олж өгсөн Эрдэнэхорлоо эгчид баярлалаа. http://erdenees.blogspot.com/

Би бүгдийг хүндэлж, нэгэнд нь л дурлана

2005-12-19T00:10:00.000+09:00

"...Одоо надад хэцүү байна. Би түр хугацаанд ганцаараа баймаар байна. Эхлээд жаал тайвшраад орхиё. Удахгүй зүгээр болох болохоор санаа зовоод хэрэггүй шүү..."

Энэ бол хайрын галд сорви авсан хүний үг. Гэхдээ бас их ухаантай үг байна аа. Одоогийн залуус бол эхлээд сайн хараал урсгаж байгаад, уухаар явдаг гэсэн төсөөлөл бий болохоор л доо. Энэ залуу арай л тайван байж чадаж байна. Мэдээжийн хэрэг биеэ барьж чадаж байна. Эсрэгээрээ стрэссээ бүрэн гаргалгүй хурааж байна гэж бас зэмлэж ч болох юм. Сүүлд тэр нь бүүр том болоод дэлбэрэх вий гэсэн сэргийлэл.

Энэ тоглолтонд бас түүнээс гадна тоглогчид бий. Угаасаа хүний нийгэм хойно. Харин бүгдээрээ тайван, хүлээцтэй байхгүй бол харамсалтай төгсгөлийн гэрч ч болж мэднэ.

Ер нь сайтар бодож үзвэл, аливаад нухацтай ханддаг хүний баримталдаг зарчим л биднийг сэтгэлийн хөдлөлдөө автаж бодлогогүй алхам хийхээс сэргийлнэ байх. Хожим амсаж болох шаналал ч ингэснээр багасах буй заа.

1. Бусдыг бас өөрийгөө хүндлэх.

Дэлхий ертөнц дээр хүн гэдэг эрдэнэт биеийг олж төрсөн хэн бүхэн хүндлүүлэх гэж төрдөг. Мэдээж хүн бүхэн хүндлүүлэх ёстой юм чинь бид бүгд бусдыгаа хүндэтгэж байх хэрэгтэй.

2. Бусдад өөрийг чинь хохироох боломж олгохгүй байх.

Олны дунд эвсэг байх нь чухал. Хэрэв та хэн нэгнийг санаатай ч бай, санаандгүй гомдоовол тэр хүнийг та өөрөө хохироолоо гэсэн үгтэй ижил болчихно. Тиймд нэг ёсондоо нийттэйгээ нийцтэй байх ёстой болов уу. Гэлээ гээд нийтийн дутагдалыг дуугүй хүлээн зөвшөөр гэсэн үг биш л дээ. Ялзарсан орчинд ороо л бол түүнийг нь нийтэд илчлэх нь хүн бүрийн үүрэг учир.

Бас нэг зүйл бол өөрийгөө хамгаалж байна гээд түрүүлж дайрч болохгүй. Америкийн хийдэг дайн шиг.

3. Гаргасан алдаандаа эзэн болж бусад руу түлхэхгүй байх.

Хэнд ч нэг удаа алдаа гаргах эрх бий. Гэлээ гээд алдаад бай гэсэн үг биш л дээ. Нэг гэдэг үгэндээ л байгаа юм. Түүн дээрээ суралцаад дахин бүү алдаа гаргаасай гэсэн үг. Алдаа гэхээр өөрөө л хохирч байгаа юм шиг боловч ихэнх тохиолдолд түүнтэй холбоотой хүмүүс цөм хохирогчид болж хоцрох нь бий.

4. Бүх хүнийг уучил.

Хэн нэг хүн алдаа гаргасан бол тэр хүн дахиж тэгнэ гэсэн үг биш. Хэнд ч гэсэн боломж олгохгүй бол болохгүй. Бидний хэнд маань ч тийм уужим сэтгэл бий. Зүгээр л эхнээсээ хууртагдана гэж бодоод л харьцах хэрэгтэй. Яг л Виктор Гюгогийн "Шоовдор хүмүүс"-ийн Мириэл Жан Вальжан-д ханддаг шиг. Мэдээжийн хэрэг хууль зүйн тогтсон нийгэмд бол хууль гэж байгаад түүгээр шийдэх боловч, таны сэтгэлийн шархыг хууль шийдэж чадахгүй шүү дээ.

...Хүн бүр дэлхийд аз жаргалыг зөгнөж мэндлээд, бусдын хараанд зовлонг амсаад өнгөрөх...
...Дурлалын галыг хүсч байвал шаналалыг бас тэвчинэ гэсэнтэй агаар нэгэн...

"Гэйша" гэж "Майко" мөн үү?

2005-12-18T00:37:00.000+09:00

Хэл зүйн үүднээс болон үндэс язгуур нь ондоо ч утга нь яагаад ч юм ижилхэн үгнүүд олонтоо тохиолддоггүй гэж үү. Тэр тусмаа гадаад хэл сурч буй хэн нэгэнд энэ асуудал нэлээн тулгардаг болов уу. Учир нь толь бичиг эргүүлээд үзэхэд утга нь аль аль нь нэг үг зааж буй мэт. Гэтэл хэрэглээ нь өөр болохыг бас олж хардаг. Тэдний нэг нь энэ японы үндэсний урлагыг эзэмшиж, үзэгчдийг баясгадаг гэйша болон майко юм.

Яааран толь бичгээ авч шалгатал нарийн заагийг бичсэн зүйл алга. Аль аль нь л эзэмшсэн бүжиг, хөгжмийн зэмсэгээрээ үзэгчид эсвэл зочдоо баясгадаг эмэгтэйг хэлэх аж. Бүжиг гэдэг нь мэдээжийн хэрэг уламжлагдаж ирсэн үндэсний урлагийг хэлж байна. Бүжиглэхдээ дэвүүр зэргийг хэрэглэх үе бий. Харин хөгжмийн зэмсэг нь гэвэл 3-н чавхдаст хөгжмийн зэмсэг(шамисэн).

Дээрх бол маш бүдүүлэг тайлбар байсан ч, маш энгийнээр тайлбарлахыг хүслээ. За хамгийн гол зүйл болох дээрх 2 үгний ялгааг бичье. Интернэтээр япон хэл дээр хайвал хэн хүн олж харж болох энгийн тайлбарыг бүүр энгийнээр хэлбэл майко нь боловсорч, урлагаа бүрэн эзэмшиж гүйцээд гэйша(Японы баруун бүсээр бол гэйко гэнэ) болно гэнэ. Хувцасаараа ч бас энгийн нүдээр ялгагдахаар, ерөнхийдөө майко нь өнгийн чимэглэл зүүж, хайр хүрэм охин хувцасладаг гэнэ. Харин гэйша нь бие гүйцсэн эмэгтэйн намбалаг, төлөв хувцаслана гэнэ.

Харин яг эхнээсээ гэйша болохоор зорьж тэр мөчийг хүртэл нийтийн өмнө гарахыг завдаагүй бол хангёокү гэх аж. Тусгай удирдлагын дор сурч боловсрох аж. (Хадуураад явахад энэ талаар нарийвчлан судалбал өнөөгийн японы урлагийн ертөнц(гэйноокай)-ийн бүтэц, хэлбэр үүнээс гаралтай болохыг анзаарна байх. Түүх судласнаар өнөөгийн бүтцийг илүү сайн ойлгох нь.)

Жич: Эцэст нь, үүнийг бичих болсон гол шалтгааныг бичье. Холливүүдийн хийсэн "The memoirs of Geisha"(Японд бол "Саюүри" гэдэг нэрээр гарсан.) гэдэг кино юм. Уг кинонд Азийн одууд тоглож олон хүний үзэх сэтгэлийг төрүүлэвч, гол дүрээс гадна олон Япон биш жүжигчид тоглосон учир япон үзэгчдийн хувьд жинхэнэ японыг таниулж, үзүүлж чадаагүй гэсэн гомдол ч бас бий.

Тэр ч аргагүй байх түүхийг сөхөн үзвэл кинонд гардаг жүжигчдийн өмсгөл нь нийцээгүй гэдэг. Бид японы үндэсний хувцас гэхээр кимоно л гэж ойлгодог боловч үнэндээ бол нийгмийн зэрэглэл, ажил мэргэжилээсээ олон янз байх аж. (Дашрамд хэлэхэд, өнөө үед бас нэг япончуудын харамсдаг нь ихэнх гадаад хүмүүс кимоног, юкататай андуурдаг явдал гэсэн. Учир нь юката нь зуны аагим халуунд өмсөх зориулалттай нимгэн энгийн өмсгөл аж. Тэгээд ч гадаадуудад кимоно биш харьцангуй хямд үнэтэй юкатаг биз.)

Бас нэг зүйл бол энэхүү киноны гэйша хэмээх япон ухагдахууныг европийн сэтгэхүйгээр тайлбарласан явдал гэнэ. Тэр ч аргагүй л дээ, учир нь энэхүү киноны эх зохиолыг бичсэн нь америк зохиолч юм. Харин энэ номны япон хэл дээрх орчуулга нь нэлээн үнэлгээ өндөр яваа бололтой. Учир нь аргагүй л япон хүн бичсэн болохоор Киотогийн өвөрмөц аялга бүхий харилцан яриа, дүрслэл нь сайн болсон гэх.

Яах гэж ажиллана вэ?

2005-11-23T03:44:00.000+09:00

Яах гэж хүн ажилладгийг ойлгодоггүй үе байлаа. Энэ талаар олон талаас нь бодож тайлбар хийж болно байх. Гэхдээ би үеийн олон залуустайгаа тэр тусмаа үзэж туулсан нь ижил гэдэг утгаараа ойлголцоход амар орчинд орж хамтарч арга хэмжээ зохиогоод ажил гэдэг үгийн цаад утга нь надад өөрөөр мэдрэгдэх болсон юм. Энэ нь зөвхөн ажиллаж тэрнийхээ хариуд хөлс авах биш нэгэнт чөлөөт хүний нийгэмд өөрөө л ажлыг сонгож байгаа хойно өөртөө тохирсон уйдахааргүй ажил(Ажил гэхээр л уйтгартай хийхээс өөр аргагүй болоод хийж байгаа юм шиг сэтгэгдэл төрдөг үе байсан болохоор тэр л дээ.) сонгоо гэсэн үг юм. Өөрийгөө хөгжүүлэх гэж ажиллах гэдгээ улам бүр ухамсарлах болсон хэрэг л дээ. Таны сонгосон ажил хэцүү байж болно. Гэхдээ та өөрөө сонгоод үүнээс сэтгэлийн таашаал ч юм уу, ирээдүйд хэрэг болох дадал туршлага олж авах учир сэтгэл хангалуун байх болно.

Шалтаг тоочиход учир вий!

2005-11-03T19:34:00.000+09:00

Өдөр тутмын маань амьдрал хүний харилцаанд оршдог. Тэр дотор хүмүүс бид хоорондоо инээд, баяр бэлэглэлцэж, гутрал гунигаа хуваалцаж байдаг билээ.

Гэхдээ бас жирийн харилцаа болон бизнесийн харилцаагаа эхнээсээ сайн ухамсарлаж байх нь хэлэх юун. Шалтаг тоочно гэдэг нь найз нөхдийн хооронд бол бие биенийгээ үл ойлголцоогүйгээс ч юм уу, аль эсвэл хэн нэг нь хайнга хандаад амлалтаа биелүүлээгүй зэрэг гээд байж болно. Уг нь бол нөгөө шалтаг сонсож байгаа нь улам л хэцүү байдалд орж дээр нь тэр хүний шалтагыг сонсож буй учир байж болохгүй л дээ. Гэхдээ бизнесийн буюу ажлын харилцаанд аав ээж, эсвэл найз нөхөддөө хэлээд өршөөгддөг тийм шалтаг бол хэзээ ч үйлчлэхгүй.

Ер нь шалтаг тоочихгүй амьдарна гэдэг сайн боловсорсон хүний л чадах ажил мэт боловч хэн хүн алтан хэдэн дүрмийг баримталбал хэнд ч хоосон шалтаг тавилаа гэж хэлүүлэхгүй болно.

1. Яг яах аргагүй таны зүгээс амласан амлалт, болно байх гэж бодож байсан зүйлээ амжуулж чадаагүй бол үнэн сэтгэлээсээ уучлал гуйх хэрэгтэй. Тэгэхдээ огтхон ч урт тайлбар тавьж болохгүй шүү. Таны хувийн үйл явдал болон таньд юу юу тохиолдсоныг уртаар биш товч бөгөөд хүн ойгохоор тайлбарлахыг хичээгээрэй.

2. Өмнө нь тавьж байсан шалтгаа нэг хүнд дахин хэлэхгүй байх. Бид 10-н жилд байхдаа багшдаа янз янзын л үлгэр зохиож уйтгартай хичээл, бэлдээгүй шалгалтнаасаа зугтаадаг байсан шүү дээ. Тэгвэл одоо та нэгэнт нийгмийн хүндэт нэг гишүүн иргэн болсон болохоор тийм зүйл дахин амжилт олохгүйг надаар хэлүүлэх юун. Багшийн өмнөөс биш өөрийнхөө өмнөөс амьдарч буй учир тэр шүү дээ. За гол зөвлөгөөндөө оръё. Хүн бүр алдаанаасаа суралцдаг. Гэхдээ хэрхэвч давтаж болохгүй. Шалтаг ч мөн адил. Яах ч аргагүй эхний удаад гэндээд хэн нэгнийг болзсон цагаасаа хоцорч хүлээлгэсэн бол хоёрдохоо тэр хүн таныг тийм явдал гаргахыг хэрхэн ч тэвчихгүй. Харин яг яагаад ийм алдаа гаргачихав гэдгээ сайтар бодож өөрийнхөө дутагдалыг сайн мэдээд авах хэрэгтэй. Магадгүй энэ нь таны ирээдүйн том амжилтын эхлэл ч байж мэднэ.

3. Өөрийнхөө дутагдалыг бусдад бүү ойлгуулахыг хичээ. Би угаасаа л тийм ийм юм чинь тэгээд л амлалтаа биелүүлж чадсангүй. Би угийн тийм дутагдалтай хойно...гэсэн зүйл огт бусдад тайлагнаж болохгүй. Энэ нь зөвхөн таны үнэ цэнийг унагааж бусдын дургүйг л хүргэнэ. Хэнд ч ашиггүй. Ер нь таны дутагдал гэдэг бол таны л асуудал бөгөөд бусдад огтхон ч хамаагүй зүйл. Тиймд дотроо өөртөө дүн шинжилгээ хийх хэрэгтэй. Хэрэв та арай бэлэн болоогүй бол шийдвэр гаргахдаа, бусаддаа цаг болзохдоо анхнаасаа энэ дутагдалаа бас давхар бодолцохоо мартав аа.

4. Аливааг бусдын буруу болгох. Хэзээд тийм бусдад гай болж байдаг хэн нэг нь байх ёстой хорвоо биш шүү дээ. Тиймд өөрийнхөө бурууг хэн нэгэн лүү хээв нэг түлхэж болохгүй. Үнэхээр та тэдний золиос бол үгээ сайн бодож өөрийнхөө үүрэг оролцоог тунгаагаад зөв шүүмжлээрэй. Гэхдээ шүүмжлэнэ гэдэг учиртай хойно өөрөө зөвхөн энхийн цагтаа мэт аашилж хэрхэвч болохгүй шүү. Өөртөө байдаг дутагдалаа бусдад тайлагнаад л байх биш засах нь зүйтэй. Хэрэв засахгүй бол энүүгээрээ түрий барьж огт болохгүй. Таныг хүмүүс хүндлэхээ болих аюултай.

Шалтагийн талаар бүтэн нэг ном бичсэн ч болохоор олон жишээ надад бий. Угаасаа би өөрөө анхнаасаа хүнд багшлахаар мундаг нөхөр биш л дээ. Харин сайн хамт олны хүчинд бага багаар өөрийнхөө сул талуудтай тэмцэж утгагүй шалтаг тавихгүйг хичээж байгаа нэгэн. Миний бодлоор та ч бас дээрх хэдхэн зүйлийг л сайтар сахивал хэн нэгний бухимдалыг төрүүлж өөрийгөө эвгүй байдалд оруулахгүй болно биз ээ.

Жич: Үргэлж чухал юм бичдэг ч, хааяа бас хөгжилтөй юм толилуулъя даа. Энэн дээр нэг дараарай!

Мэргэжил бүхэн сайхан

2005-10-29T05:47:00.000+09:00

Арван жилээ төгсөх боллоо. Хүүхэд болгонд баяр хөөр бас ирээдүйгээ төсөөлөх дэрвүүн бодлоор дүүрэн байсан биз ээ. Гэхдээ яг ажил мэргэжлийн талаар төдийлөн тодорхойгоор шийдээд байсан хүүхэд ховор мэт санагдаж байна. Энэ нь судалгаагаар ч бас батлагдсан байна. (“Мэргэжлээ зөв сонгоход тань” номны судалгаагаар) Би ч өөрөө нуулгүй хэлэхэд тэдгээр хүүхдүүдийн нэг байлаа. Мөн тус судалгаагаар ихэнх хүүхэд өөрийнхөө сонирхож буй мэргэжлийг "хуульч, эдийн засагч" гэж ээ. Нэг бодлын энэ нь нэг үндэстэний хойч үеийнхэний сонголт гэхэд туйлын эмгэнэлтэй юм. Нийгмийг дэмжиж явдаг бусад салбарын мэргэжилтнүүдгүй бид яах вэ?. Хэдий банк санхүү, үнэт цаасны мэргэжилтнүүд, нягтлан, нярав, компанийн менежэр, хуульч, улс төрч, улс төрийн тоймчид байгаад нийгмийг бүхэлд нь авч явж огтхон ч хүчрэхгүй нь ойлгомжтой.

Гэтэл ер нь энэ асуудал гадаад улсад хэр байдаг бол гэж сонирхлоо. Юун түрүүнд энэ нь суурь боловсролтой салшгүй холбоотой асуудал тул суурь боловсролоороо дэлхийд хамгийн тэргүүнд алхдаг Финландын жишээтэй танилцая.

Финланд гэхээр та юун түрүүнд гар утасны "Nokia" компанийг санах буй за. Тэр нь ч таны бодсончлон дэлхий дахинд хүлээн зөвшөөрөхөөр том компани юм. Мөн Финланд энэ мэт үйлдвэрээрээ дэлхийд тэргүүлж, дэлхийн өрсөлдөх чадвараараа тэргүүний орноор шалгараад байгаа билээ. Энэ улсад боловсролыг эрхэмлэж түүний чанарт ихээхэн ач холбогдол өгсөөр иржээ. Угаасаа Балтын тэнгисийн орчим улсууд өндөр татвартай юм чинь боловсрол гэсэн нийтийн халамжын салбартаа анхаарал хандуулах нь аргагүй гэх хүн ч байж болох юм. Гэхдээ яг юугаараа давуу талтай болоод дэлхийн бусад хөгжилөөрөө тэргүүлэгч улсуудыг ардаа орхиж чадаваа гэвэл нэгтгээд нэг л өгүүлбэр хангалттай болов уу гэж бодож байна. "Боловсрол яагаад хүнд хэрэгтэй юм бэ?" гэж сурагчаар өөрөөр нь сэтгүүлж байж өөрөөр нь танин мэдүүлэх. Жишээ нь бага сургуульд байхаас нь олон олон газруудаар айлчлуулж тухайн газруудад ямар ямар мэргэжилтэй хүмүүс ажил хийж байгаатай танилцуулах нь чухал юм. "Мэргэжил хүнийг биш хүнийг мэргэжил голдог" гэдэг үг байдагчлан сайн эзэмшсэн мэргэжил хэрхэн нийгэмд ашиг тусаа өгч, улмаар тэр мэргэжилтэн ч гэсэн үүнд урамшиж байгаатай танилцах алтан боломж юм. Ахлах ангид орсон хойноо ажлын дадлага хийх нь ч бас их нөлөөтөй буй за.

Мөн Финландын бас нэг онцлог нь хүүхдийг шахаж биш өөрөөр нь хэрэгцээг нь мэдрүүлж байж хичээлээ эхлүүлдэг гэх. Жишээ нь түүхийн хичээл байлаа гэхэд ямарваа нэг одоогийн байдалыг тайлбарлахад урьдын түүхийг зайлшгүй сөхөж үзэх шаардлагатай гэдгийг эхлээд ухааруулбал хүүхэд хичээлдээ ч их анхааралтай сууж, харьсан хойноо ч бас дэлгэрүүлэн судлах нь лав. Тэгж байж л хичээл нь сурагчид мэдлэг болж үлдэх учиртай. Улмаар хичээл үр дүнтэй болж сонирхолгүй хичээлд хүчээр сууж байна гэж өөрийгөө ойлгох сурагч ч цөөрөх буй заа.

Чөлөөт цагаа зөв зохистой өнгөрүүлэх нь дэмий сэлгүүцэж хэт олон цагаар компьютэр тоглоом тоглохын нэр биш. Төрөл бүрийн уралдаан, тэмцээн, олимпиад, спортын арга хэмжээ хангалттай зохиогдож байвал сурагчдын дэмий сэлгүүцэх магадлал төдий чинээ багасах учиртай. Түүнээс гадна, шамдаж оролцож амжилт гаргасан тэмцээн уралдаандаа урамшин тэр чиглэлийн мэргэжлийг сонгох тохиолдол ч бас бий. Тийм учир иймэрхүү тогтмол зохиогддог арга хэмжээнүүд хүүхдийн ирээдүйд хичнээн их ач холбогдолтойг харуулж байна.

Энэ улсад мэргэжлээ сонгохдоо бас ирээдүйн цалин маань хэд билээ гэж бодохоосоо илүү үнэхээр энэ мэргэжилд би дуртай билүү миний авъяас чадвараа бүрэн дүүрэн нээж ашиглах ажил болов уу, түүнчлэн энэ ажил дур сонирхолд минь нийцэж байгаа билүү гэдгээ өөрөөсөө асуух хэрэгтэй шүү гэдгийг сайн анхааруулдаг байна. Мэдээжийн хэрэг сургуулиа төгсөх дөхөөд ирсэн хойноо биш өмнөөс өөрөөсөө энэ асуултыг асууна байх. Бидний мэдэх ихэнх тохиолдолд их сургуульд орсон хойноо эсвэл тэнцсэн их сургуулиараа шийднэ гэдэг. Энэ нь нухацтай бодож үзвэл үнэхээр мухардмал байдалд орсон хүний л ажил. Улс нь амжилттай мэргэжилтэнтэй болох магадлал төдий чинээ багасна л гэсэн үг.

Янз янзын мэргэжил байна. Амьтан судлаач, хөгжмийн зохиолч, компьютэрийн программ зохиогч, төмөрийн үйлдвэрийн инженэр, тв-ийн зураглаач, бараа бүтээгдэхүүний дизайнер, засал чимэглэлч, будагчин... Аль аль нь няхуур ажиллагаа, ухаан шаардсан өөрийн онцлогтой мэргэжилүүд. Бидний өдөр тутмын амьдралыг эдгээр мэргэжилгүйгээр төсөөлөхөд бэрх. Ерөнхийдөө ийм ийм мэргэжил байдаг гэх биш нарийн ялгаатай үүрэгтэй олон ажил мэргэжил байдаг гэдгийг бас хүүхдүүддээ таниулмаар байна. Инжэнэр гэхэд л барилгын инженэр, зэсний үйлдвэрийн инженэр, талхны үйлдвэрийн инженэр гээд дотроо өөр хоорондоо сурсан мэдлэгээрээ ондоо хүмүүс байх. Юу хэлэх гээд байна вэ гэвэл яг тийм мэргэжлээр ирээдүйд гүнзгийрүүлж сурмаар байна гэсэн багын мөрөөдөлтөй, тэр мөрөөдөлдөө хөтлөгдөн бие даан өдийг хүртэл мэдлэгээ хуримтлуулж ирсэн хүүхэд залуучууд улам олон болох хэрэгтэй байна. Өөртөө таарсан мэргэжлээ сонгоход мэдээллийн үүрэг их ээ. ТВ, радио, сонин хэвлэл, ном, интэрнэтээр мэргэжлүүдийн талаарх хангалттай мэдээлэл өгөх ёстой. Ажил мэргэжилдээ амжилт гаргаж байгаа аав ээж ч бас хүүхдүүдээ адил мэргэжил рүү урин далладаг шиг сайн ажиллаж байгаа та ч бас хэн нэгэнд үлгэр болж, мөрөөдөлийг нь жигүүрлэх ч юм билүү. Нэг ёсондоо тэгэж байж л сүүлд нь чи мэргэжлээ сонгов уу гэж бид хойч үеэсээ асуух эрхтэй болно.

Хүүхэд гэдэг их сониуч байдаг. Юмыг сонирхож мэдэхийг хүснэ. Тэгээд өөрийнхөө хамгийн их сонирхож буй зүйлээ гүнзгийрүүлэн сурвал түүнээс сайхан мөрөөдлийн биелэл гэж ховорхон. Гэтэл сүүлийн үед мэргэжлээ эртнээс сонгох нь ховордож байгаа нь сайн мэргэжилтэн болох бэлтгэл төдий чинээ ховордож байна гэсэн үг. Үүнтэй л бүгдээрээ тэмцэх цаг бус уу.

Нийгмийн харилцаа

2005-10-19T23:25:00.000+09:00

Нийгэм гэдэг бол нэгээс дээш иргэдийн олонлог юм. Робинзон Крузо шиг орь ганцаараа амьдрах нь яг нийгэм гэж хэлэгдэх эсэхийг сайн мэдэхгүй юм. Энэ талаар нэг их дурьдагддаггүй болохоор бодвол ийм тохиолдол туйлын ховор эсвэл байдаггүй байх. Байлаа ч нийтэд дуулдах нь ховор.

Гэтэл энэ талаар сайн бодоод үзье. Ер нь хүмүүс хоорондын харилцаа тун ээдрээтэй. Үргэлж найрсаг, тайван, дотно харьцаатай байна гэдэг нь харилцагч талуудаас маш их шалтгаална.

Нэг энгийн жишээг ургуулан бодоё. Та хэн нэгэнтэй дотно харьцаатай болно. Тэгтэл та 2-ын хэн нэг нь нөгөөгөө "гомдооно". Шалтгаан болон үйл явц нь янз янзын л байж болно. Хамгийн гол нь тэр дунд үндэслээд ургаж байсан "итгэл"-ийн нялх ногоо л гэмтэж цаашид ургахааргүй болно. Тэр нь хүчтэй салхи, хурц нар, үер ус аль аль нь ч байж болно. Дэггүй ямаа ч байж мэднэ. Энэ ямааны жишээ арай ондоо юм уу. Ямаа чинь өөрөө бас "амьдрах" гэж зүлгийг сүйтгэж өвс иднэ шүү дээ.

Үгүй ээ, тэгвэл эсрэгээрээ нөгөө нь нэгнийгээ гомдоосон нь үргэлж санаандгүй зүйл биш бас зүгээр л өөрөө л амьдрах гэж "цааш алхах" гэж итгэлийн тэр нялх ногоог юман чинээ бодсонгүй.

Гээд бодохоор хүний нийгэм гэдэг өнгөцхөн харахад нийтээрээ эвтэй найртай амьдарч буй мэт боловч цаана нь "зөвхөн хар амиа" л бодсон хэсэг байгааг муйхар жишээн дээрээ үндэслээд таньж мэдлээ.

Тэднийг бид муулж чадахгүй ээ. Эсрэгээрээ бид ч бас цааш алхах хэрэгтэй учир, юуны ч юм төлөө хэрэгтэй үед хэн нэгнийг гарзанд гаргахаас сийхгүй, чадаж байвал.

Тэр нь зодоон, хэрүүл, гүтгэлэг, доромжлол, хараах янз бүр байж болно. Мөн чанар нь нөгөө хүнээ эмзэглүүлж нэг ёсондоо үл ойшоож байна аа л гэсэн үг.

Хэн нь буруутай байлаа ч гэсэн хүн төрөлхтөн шиг дээд зэргийн хөгжилтэй хэл соёлтой иргэний хийж явах зүйл биш баймаар. Эрүүлээр сэтгэхгүй хэт "сэтгэлийн хөдлөл"-өөр хандаж, толгойныхоо байрыг зүрхэндээ мэдүүлсэн л хэрэг.

Хууль хэдий байлаа ч хууль сахиулагч нь хэн хүнийг авралын гараа сунгаад авраад байдаг ид шидийн дохиургүй. Хуулийн "хүндлэгч" нь бол таныг хуулийн цоорхойгоор, огт тоодоггүй хүн бол таныг ил тодоор л сэтгэлийн гүн шархтай болгоно. Ер нь таныг гомдоогч шүүхийн хариуцлага хүлээлээ ч таны эдэлсэн шаналал арилчих биш. Ял шийтгэл гэдэг хэн нэгнийг доромжилж, сэтгэл санааны дарамтад унагааж бас хуулийн заалт зөрчиснийх нь төлөө биш тэр гэмт хэрэгтэнийг дахин зүйл ангийг үл тоомсорлохоос нь сэргийлж сануулга өгч байгаа л хэрэг шүү дээ.

Гэх мэт олон зүйлийг эргэцүүлэн бодохоор хэн нэгнээс эмээх зүйлгүй орь ганцаараа оршин суух хичнээн сайхан, таны ая тухыг хэн ч алдагдуулахгүй, бас хэн ч таныг үзэн ядаж өөрийгөө зовоохгүй. Мөн таны зүрхийг шархлуулах хорон үгийг хэн ч хэлэхгүй биз. Та энэ талаар юу гэж бодож байна?

Миний бодож байгаа шийдэл:

Хүний нийгэмд амьдрахын тулд заавал мэдвэл зохих үндсэн ойлголтуудыг "боловсрол"-ын нэг хэсэг гэж хүлээн зөвшөөрцгөөе. Бага дунд сургуулиасаа заая. Асуудлын гол болдог бусад хүнтэй харьцахдаа үг соёлоо анхаарахыг, олон олон бухимдалын үндэс болдог цаг барихыг, санаандгүй алдаа гаргасан үедээ сэтгэлээсээ уучлал гуйхыг... залуу жаахан хойч үедээ зааж хэвшүүлье.

Энэ нь монгол улсын хувьд зайлшгүй юм. Хэт олноороо төвлөрөн амьдрах нь бидний хувьд шив шинэ зүйл. Орчин маань өөрчлөгдөж байхад түүнтэй уялдаад олон зүйлдээ бид өөрсдөө өөрчлөлт хийхгүй бол горьгүй нь.

Аливаа зүйлийн цаана 1. өөрөө сэтгэж өөрөө хөдлөнө гэсэн хариуцлагаа мэдрэх, 2. юм бүхнийг болох эсэхийг нь хүнээр сүүлд хэлүүлэх биш өөрөө ухамсарлах зайлшгүй хэрэгцээ бий.

Бидний эдэлсэн шаналалыг тэд бүү амсаг!

Хөрөнгийн бирж

2005-10-19T00:38:00.000+09:00

Хөрөнгийн биржийн зах зээлд оруулж буй хувь нэмэр хэмжээлшгүй их юм. Чөлөөт зах зээлийн бэлэг тэмдэг ч гэж хэлж болох талтай. Учир нь энд компаниуд өөрсдийнхөө үнэт цаасыг арилжаалж түүнийг нь нийт хувьцаа эзэмшигчид нь зарж, худалдаж авна. Хэрэв нэг компани үнэхээр нийт хэрэглэгч, улмаар нийгэмдээ хэрэгтэй үйлчилгээ, бүтээгдэхүүн нийлүүлж амжилт олбол тэр компаний үнэт цаасны зах зээл дээрх хувьцааных нь үнэ ч бас өснө. Цаашлаад үйл ажиллагаагаа өргөтгөхөд нь хөрөнгийн эх үүсвэрийн асуудал шийдэгдэх юм. Мөн эсрэг тохиолдол ч учирч болно. Үйл ажиллагаа нь ахицгүй газар мөнгөний эх үүсвэр хэрэгтэй боллоо ч хөрөнгө оруулагчид авч хэлэлцэхгүй. Гэх мэт энэхүү том зах зээл нь нэг ёсондоо компаниудыг амжилтаар нь жагсаасан зогсолтгүй үргэлжилж байдаг "тэмцээний дүн" -гийн хүснэгт гэлтэй.

Гэтэл та бидний сайн мэдэх энэ тогтолцоо нь үнэхээр сайн газруудыг л дэмжээд байна гэвэл нэг үгээр хэлэхэд тийм биш тохиолдол цөөнгүй. Яг үнэнийг хэлэхэд зөвхөн өөрийн хөрөнгийг өсгөх сонирхолтой хөрөнгө оруулагч бол ашиг гэдгийг л нэгдүгээрт тавьж бусад дээр дурьдсан "нийгмийн" талаар үргэлж бодож байгаа гэж хэлэхэд хэцүү. Тухайн хөрөнгө оруулагчын эзэмшиж буй хувьцаа нь өсөх хандлагатай байгаа ч үнэндээ тэр компани нь байгаль орчинд сөрөг нөлөөтөй үйл ажиллагаа явуулж буй байхыг хэн мэдэх вэ.

Үүнийг "хэрэгтэй мэдээллийн хомсдол" гэнэ. Одоо цагт мэдээлэлийн систэм хөгжөөд хэр барагийн таагүй мэдээ бол шалав дуулддаг болсон шүүр дээ гэж та бодож байж болох юм. Гэтэл мэдээллийн дотор яг таньд хэрэгтэй нь хэр олдоцтой билээ гээд бодохоор бас сайн хөгжөөгүй байгаа нь илэрхий.

Дүгнэлт.
1.Компанийн хувьцааны үнийг бодитоор тогтооход ширээний ард суугаад зөвхөн үнийг нь л сонирхож байгаа хөрөнгө оруулагчаас, яг тухайн компанийн үйл ажиллагаагаа явуулж байгаа орон нутгийн оршин суугчид, иргэд эсвэл бүтээгдэхүүн үйлчилгээг нь хүртэж байгаа хэрэглэгчид илүү эрхтэйгээр оролцох нь зохистой.
2. Мэдээлэл гэдэг нийтэд адилхан нээлттэй байх ёстой.

Пирамид

2005-10-16T07:11:00.000+09:00

Дэлхий дээр Египэтээс бас өөр газар пирамид байдаг гэж өнөөдөр тв-ээр үзлээ. Нарийн судалбал сонирхолтой зүйлүүд нэлээн бололтой.

1. Яагаад Мексикийн пирамидууд 30 гаруйхан метр байхад Египэтийнх 100 гаруй метр байдаг вэ?
2. Ер нь нэг пирамидыг хийхэд хэдий хэрийн зардал ордог вэ?
3. Яагаад заавал анхнаасаа пирамидыг барих болсон гэж?
4. Пирамидын дотор хаадын шарил ч юм уу, тэдэнд хамаатай зүйл бий юу?

За тэгээд уншигч та бараг юу хэлэх гээд байгааг маань гадарласан байх. Шулуухан яриандаа оръё.

Учир юу вэ гэвэл пирамидын бүтээн байгуулалт эд өрнөж байсан 4000 гаруй жилийн өмнөөс л Африк тивийн хөгжилт цэцэглэлтийг тэтгэж ирсэн Нил мөрөн үе үе үерлэж тариаланчдыг ажилгүй болгодог байж. Ийм эдийн засгийн эгзэгтэй үед тэднийг ажлаар хангаж авардаг байсан нь энэ пирамидын бүтээн байгуулалт байж. Фараонууд үнэхээр ард түмэнээ бодож хийсэн алхам эсэх нь тодорхойгүй ч нийт улсынхаа төсвийн 4-ний нэгийг үүнд зарцуулдаг байсан гэх. Өөрсдийгөө тахин шүтэж бусдыг үгүйсгэгчид шиг эрх мэдэл, сүр хүчээ илтгэх гэж бүтээсэн ч байж магад.

Гэхдээ л яг юунд хэрэгтэйг нь хэн ч үл мэдэх эдгээр пирамидууд одоо улсынхаа төсөвт дорвитой хувь нэмэр оруулж байгаатай хэн ч маргахгүй биз ээ.

Бадамлянхуа

世界の最先端から ～八王子市の産業！

"Уйдамтгай" зангаас ангижрах 6-н дадал

Монгол охин Турк хэлийг сайн эзэмшжээ

Индонез авилгалын эсрэг тэмцэлийг тэргүүлж байна

Анх хэрэг үйлдэгсэдийн сургамж

Looking back and stepping forward

Амьдрал доройтсоор л...

Цэвэрхэн нэр дэвшигчид ба "бохир тэд"

Ойлгодог шашинтай больё

Би эх орныхоо хөгжилд хувь нэмэр оруулна

Day27

Day 26

Day 25

Day 24

Day 23

Day 22

Day 21

Day 20

Day 19

Day 19

Day18

Day17

Day16

Day15

ОУ-н хамтын ажиллагааны өдөр

Day14

Tomo yo

Day13

Шинэ уншсан ном

Day12

Day11

Day10

Day9

Day8

Day7

Day6

Day5

Day4

Монголд тухлан саатаарай

Day3

Day2

Day1

Энийг би хаясан юм уу?

Сайн уу, муу юу аль нь вэ хө?

Усыг нь уувал ёсыг нь дага

Oh, i do wish the yesterday come again!

Бага нас ба үзэл суртал

"10000 нэвтрүүлэг"

Дэлхийн дулаарал ба Америк

Муравейник

Недерландын тасалгаанд

Хотын хөгжил - Гэр хорооллоос эхлэх ёстой

Компьютерийг Хүүхэд бүрт !

Ноён болох уу, номхон болох уу?

Анддаа

モンゴルの環境

Эр арслан яагаад хүзүүндээ үстэй байдаг вэ?

Мэдээ гэж сэтгэгдэл?

Нийтийн тээвэр

бидний хот Улаанбаатар

Холбогдсон үгс

Бага улсын том тамирчид

Википедиагийн танилцуулга

Мэдээллийн үнэн зөв байдал

Google-ийн баримталдаг 10 гол зарчим

Дурсамж амьлах агшин

Өдрийн тэмдэглэлийн шинэ ололтууд

Өөрийгөө хөгжүүл хөгжөө, Бүү гуни.

Дунд ангийн хүүхэд бодлоо хэлж чадахгүй байна

Монголын суут эрдэмтэн Бямбын Рэнчин гуaйн оюутан ахуйн дурсамж

Би бүгдийг хүндэлж, нэгэнд нь л дурлана

"Гэйша" гэж "Майко" мөн үү?

Яах гэж ажиллана вэ?

Шалтаг тоочиход учир вий!

Мэргэжил бүхэн сайхан

Нийгмийн харилцаа

Хөрөнгийн бирж

Пирамид

世界の最先端から　～八王子市の産業！